Η πέμπτη τριμερής συνάντηση Ελλάδας – Κύπρου – Ιορδανίας στο Αμμάν πραγματοποιήθηκε, όπως δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, «σε μια κρίσιμη συγκυρία για τη γειτονιά μας και τον κόσμο», επιβεβαιώνοντας τη διαρκή ισχύ της συνεργασίας των τριών χωρών ως πυλώνα ειρήνης, σταθερότητας και ευημερίας στην ευρύτερη περιοχή.
Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι η συνεργασία αυτή βασίζεται στην κοινή κατανόηση των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η περιοχή και στο κοινό όραμα για μια περιοχή χωρίς πόλεμο, επιθετικότητα και διαμάχες. Παράλληλα, τόνισε τη σημασία του ακλόνητου σεβασμού στο Διεθνές Δίκαιο και της προσήλωσης στις αρχές του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
Περιφερειακές εξελίξεις και προτεραιότητες
Κατά τη συνάντηση, οι τρεις πλευρές αντάλλαξαν απόψεις για περιφερειακά και διεθνή ζητήματα, εστιάζοντας στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, με ιδιαίτερη αναφορά στον πόλεμο στο Ιράν, τη Γάζα, τον Λίβανο, τη Συρία και τη Δυτική Όχθη.
Αναφορικά με το Ιράν, επαναβεβαιώθηκε η κοινή πεποίθηση ότι η αποτροπή περαιτέρω κλιμάκωσης είναι ύψιστης σημασίας και ότι η διπλωματία πρέπει να υπερισχύσει. Οι συμμετέχοντες υπογράμμισαν τη σημασία της διατήρησης της εκεχειρίας μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν.
Ο Έλληνας ΥΠΕΞ επισήμανε επίσης ότι η θαλάσσια ασφάλεια και η προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας παραμένουν υψηλές προτεραιότητες. Η Ελλάδα, όπως είπε, είναι έτοιμη να συμβάλει σε προσπάθειες που θα διασφαλίσουν την ελεύθερη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν.
Ανθρωπιστική κρίση και πολιτική προοπτική στη Γάζα
Σχετικά με τη Γάζα, ο κ. Γεραπετρίτης ανέφερε ότι εκφράστηκε κοινή θέση για την ανάγκη άμεσης βελτίωσης της ανθρωπιστικής κατάστασης και την προώθηση της Δεύτερης Φάσης, σύμφωνα με το Ψήφισμα 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Παράλληλα, υπογραμμίστηκε η ανάγκη ύπαρξης σαφούς πολιτικού ορίζοντα για τον παλαιστινιακό λαό και η επανέναρξη της πολιτικής διαδικασίας που θα οδηγήσει σε λύση δύο κρατών.
Η Ελλάδα, όπως σημείωσε, είναι έτοιμη να συμβάλει ενεργά στην επόμενη ημέρα στη Γάζα, τόσο στον ανθρωπιστικό τομέα όσο και στη σταθεροποίηση και ανοικοδόμηση της περιοχής.
Οι τρεις χώρες εξέφρασαν επίσης την ανησυχία τους για την αυξημένη εποικιστική βία στη Δυτική Όχθη και τόνισαν τη σημασία διαφύλαξης του Status Quo των Αγίων Τόπων, επαναβεβαιώνοντας την υποστήριξή τους στον ρόλο της Χασεμιτικής Κουστωδίας στα Ιεροσόλυμα.
Λίβανος, Συρία και περιφερειακή σταθερότητα
Αναφερόμενος στον Λίβανο, ο υπουργός Εξωτερικών χαιρέτισε την απόφαση της λιβανικής και της ισραηλινής ηγεσίας να ξεκινήσουν απευθείας συνομιλίες, οι οποίες θα μπορούσαν να θέσουν τις βάσεις για μια συνολική ειρηνευτική συμφωνία.
Για τη Συρία, επαναβεβαιώθηκε η στήριξη προς τη χώρα και επισημάνθηκε η ανάγκη για μια ειρηνική και ευημερούσα Συρία, όπου όλοι οι πολίτες θα αισθάνονται ασφαλείς και θα γίνονται σεβαστά τα δικαιώματά τους. Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε τη σημασία μιας συμπεριληπτικής πολιτικής μετάβασης που θα εκπροσωπεί όλες τις εθνοτικές και θρησκευτικές κοινότητες, χωρίς αποκλεισμούς.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη μακρά ιστορία που ενώνει Ελλάδα και Συρία, με τον Έλληνα ΥΠΕΞ να αναδεικνύει το ενδιαφέρον της χώρας για τους Ελληνορθόδοξους Χριστιανούς της Συρίας.
Η Ιορδανία ως πυλώνας σταθερότητας και το επόμενο βήμα
Κλείνοντας, ο υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι η Ιορδανία αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της σταθερότητας στην περιοχή και ότι η διατήρηση αυτής της σταθερότητας είναι επιτακτική.
Η Ελλάδα, ως μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και η Κύπρος, ως προεδρεύουσα χώρα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, θα εργαστούν για την επίτευξη αυτού του στόχου στο πλαίσιο της ΕΕ. Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι η συνεργασία των τριών χωρών αποδεικνύει πως η ουσιαστική συνεργασία είναι όχι μόνο δυνατή αλλά και απαραίτητη εν μέσω διεθνούς αστάθειας.
Όπως σημείωσε, η συγκεκριμένη τριμερής δεν αποτελεί απλώς μια συνεργασία μεταξύ κρατών αλλά και μια ώθηση για περαιτέρω ειρήνη και ευημερία στην περιοχή, με την επόμενη συνάντηση να έχει προγραμματιστεί για το 2027 στην Αθήνα.