Μπορεί να ιδρύθηκε πρόσφατα η εταιρεία ειδικού σκοπού (SPV), η οποία θα αναλάβει την εκπόνηση των απαραίτητων ερευνών στις θαλάσσιες περιοχές που προορίζονται για την ανάπτυξη των πρώτων υπεράκτιων αιολικών πάρκων, ωστόσο, δεδομένης της στασιμότητας που επικρατεί εδώ και περίπου δύο χρόνια στη χώρα μας, ο κλάδος επισημαίνει την αναγκαιότητα ύπαρξης συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος, ώστε η Ελλάδα να μη χάσει το momentum.
Να υπάρξει σαφές χρονοδιάγραμμα για να μη χαθεί η ευκαιρία
Σύμφωνα με όσα ανέφεραν πρόσφατα κατά τη συνάντηση με δημοσιογράφους στελέχη της Ελληνικής Επιστημονικής Ένωση Αιολικής Ενέργειας (ΕΛΕΤΑΕΝ), η ανάπτυξη των υπεράκτιων αιολικών πάρκων στην Ελλάδα βρίσκεται σε κατάσταση στασιμότητας τα τελευταία περίπου δύο χρόνια.
Θυμίζουμε πως η Κοινή Υπουργική Απόφαση για την ενεργοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών να αναμένεται από τις αρχές του 2024.
Οι ίδιοι εκφράζουν ανησυχία για τις καθυστερήσεις, παρά τις διαβεβαιώσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ότι δεν έχει υπάρξει αλλαγή πολιτικής και ότι η δρομολόγηση του σχεδιασμού παραμένει στις προτεραιότητές του.
Όπως εξήγησαν, η διεθνής αγορά των υπεράκτιων αιολικών έχει επιβραδυνθεί, καθώς οι προσδοκίες για σημαντική μείωση του κόστους των έργων δεν επιβεβαιώθηκαν.
Ο υψηλός πληθωρισμός, οι γεωπολιτικές εξελίξεις, η αύξηση του κόστους των πρώτων υλών και οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα οδήγησαν σε σημαντική αύξηση του κόστους κατασκευής, με αποτέλεσμα πολλές αγορές να φρενάρουν την ανάπτυξη νέων έργων.
Σύμφωνα με την ΕΛΕΤΑΕΝ, σήμερα καμία χώρα δεν επιθυμεί την εγκατάσταση υπεράκτιων αιολικών πάρκων με ιδιαίτερα υψηλή τιμή παραγόμενης κιλοβατώρας.
Ωστόσο, η Ένωση τονίζει πως, ανεξάρτητα από αυτό, η Ελλάδα θα πρέπει να συνεχίσει όλες τις απαραίτητες προπαρασκευαστικές ενέργειες, ώστε όταν οι συνθήκες της αγοράς ωριμάσουν να είναι έτοιμη να προχωρήσει γρήγορα στην ανάπτυξη του κλάδου.
Όπως σημειώνει, δόθηκε στη χώρα η δυνατότητα να ανακτήσει τον χαμένο χρόνο και, όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν, να συγκαταλέγεται μεταξύ των πλέον ώριμων ευρωπαϊκών αγορών στα υπεράκτια αιολικά. «Δεν πρέπει να χαθεί αυτή η ευκαιρία», υπογράμμισε η ΕΛΕΤΑΕΝ.
Παράλληλα, όπως είπαν τα στελέχη της Ένωσης, έχουν ήδη καταθέσει στη διοίκηση της ΕΔΕΥΕΠ τις προτάσεις τους σχετικά με τις απαραίτητες μελέτες που πρέπει να προχωρήσουν, με τις εταιρείες του κλάδου δηλώνουν έτοιμες να συμβάλουν στην ωρίμανση των έργων μέσω της εκπόνησης των αναγκαίων τεχνικών και περιβαλλοντικών μελετών.
Ο κλάδος ζητά πλέον από το Υπουργείο να παρουσιάσει ένα σαφές χρονοδιάγραμμα για τα επόμενα βήματα, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι η διαδικασία έχει χάσει τη δυναμική της και χρειάζεται εκ νέου επιτάχυνση, ώστε να διατηρηθεί ζωντανό το επενδυτικό ενδιαφέρον.
Το μόνο σίγουρο είναι πως όταν το κλίμα αντιστραφεί, ιδίως με τη μείωση του κόστους των πλωτών αιολικών, η χώρα μας θα πρέπει να είναι έτοιμη να εκμεταλλευτεί το παράθυρο ευκαιρίας, χωρίς να ξεκινά τότε από το μηδέν.
Άλλωστε, τα οφέλη που απορρέουν από τα υπεράκτια αιολικά είναι πολλαπλά, μεταξύ των οποίων, η εξισορρόπηση του ενεργειακού μίγματος, μέσω της δυνατότητας για παραγωγή πράσινης ενέργειας και εκτός των μεσημβρινών ωρών.
Παράλληλα, μπορούν να λειτουργήσουν ως μοχλός εγχώριας προστιθέμενης αξίας, αφού σύμφωνα με μελέτες, έως και το 55% των επενδύσεων για την κατασκευή των πάρκων θα μπορούσε να υλοποιηθεί στην Ελλάδα, δημιουργώντας θέσεις εργασίας και τεχνογνωσία.
Ιδρύθηκε το SPV, αγνοείται το Εθνικό Πρόγραμμα
Θυμίζουμε πως λίγες ημέρες πριν έγινε η ίδρυση της εταιρείας ειδικού σκοπού (SPV) από την ΕΔΕΥΕΠ, η οποία θα αναλάβει την εκπόνηση των απαραίτητων ανεμολογικών και βυθομετρικών ερευνών στις θαλάσσιες περιοχές που προορίζονται για τα πρώτα υπεράκτια αιολικά πάρκα.
Το SPV θα αναλάβει την καταγραφή και αξιολόγηση των περιοχών που εντάσσονται στο πρώτο κύμα ανάπτυξης του Εθνικού Προγράμματος Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων, με το αρχικό πλάνο να προβλέπει έργα συνολικής ισχύος 1,9 GW μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Οι ζώνες που βρίσκονται στο μικροσκόπιο περιλαμβάνουν θαλάσσιες περιοχές ανοιχτά της Εύβοιας, της Γυάρου, της Κρήτης και της Ρόδου.
Αξίζει να σημειώσουμε ότι τα στοιχεία που θα παραχθούν από το SPV θα είναι διαθέσιμα στους ενδιαφερόμενους επενδυτές, επιτρέποντάς τους να αποτιμήσουν καλύτερα το κόστος και το ρίσκο των μελλοντικών έργων.
Η επιτυχία του εγχειρήματος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο σχεδιασμού των ερευνών, με την αγορά να ζητά οι τεχνικές προδιαγραφές να διαμορφωθούν σε συνεργασία με τους επενδυτές, ώστε τα δεδομένα να καλύπτουν εξαρχής τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς.
Η ίδρυση της εταιρείας ειδικού σκοπού ολοκληρώθηκε εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών, καλύπτοντας το ορόσημο της 30ής Ιουνίου που είχε τεθεί στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Στο πρώτο στάδιο λειτουργίας της, η εταιρεία θα αποτελεί εξ ολοκλήρου θυγατρική της ΕΔΕΥΕΠ. Ωστόσο, σε επόμενη φάση προβλέπεται η διεύρυνση της μετοχικής της βάσης, με την είσοδο νέων φορέων που θα μπορούν να ενισχύσουν τόσο τη χρηματοδότησή της όσο και την επιχειρησιακή της λειτουργία.
Η ενεργοποίηση του SPV προχώρησε ανεξάρτητα από την εκκρεμή έγκριση του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών, η οποία εξακολουθεί να καθυστερεί εδώ και περίπου δύο χρόνια, παρά το γεγονός ότι αποτελεί κρίσιμο βήμα για την προώθηση του σχεδιασμού.
Η καθυστέρηση αυτή οδήγησε στην ανάγκη αναπροσαρμογής του χρονοδιαγράμματος και στην προτεραιοποίηση άλλων δράσεων, ώστε να προετοιμαστεί το έδαφος και να μη χαθεί περαιτέρω χρόνος όταν ωριμάσουν οι συνθήκες για τη δημοσιοποίηση του χάρτη των προτεινόμενων θαλάσσιων περιοχών.
Η αποσύνδεση αυτή, σύμφωνα με τον κλάδο, αναμένεται να επιταχύνει διαδικασίες που παρέμεναν σε εκκρεμότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Επιπλέον, δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε οι μελλοντικές δημοπρασίες να βασιστούν αποκλειστικά στα στοιχεία που θα έχει συγκεντρώσει το SPV, επιταχύνοντας σημαντικά τη διαδικασία ανάθεσης και ανάπτυξης των έργων.
Ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι χωρίς την έγκριση του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών δε μπορεί τίποτα να προχωρήσει στην πράξη.