Συγγενείς φυλακισμένων στο Ελ Σαλβαδόρ διαδήλωσαν στο Σαν Σαλβαδόρ, εκφράζοντας την ανησυχία τους για τις μαζικές, ομαδικές δίκες που σχεδιάζουν οι αρχές. Οι διαδηλωτές φοβούνται ότι η διαδικασία αυτή θα οδηγήσει στην καταδίκη αθώων πολιτών που πιάστηκαν στα δίχτυα του «πολέμου» κατά των συμμοριών, τον οποίο διεξάγει ο πρόεδρος Ναγίμπ Μπουκέλε.
Περίπου εκατό άτομα πραγματοποίησαν ειρηνική πορεία στην πρωτεύουσα, φωνάζοντας συνθήματα όπως «υπερασπιζόμαστε τους αθώους, όχι τους εγκληματίες» και «όχι στις μαζικές δίκες, ναι στον σεβασμό των νόμιμων διαδικασιών». Δεν σημειώθηκαν επεισόδια κατά τη διάρκεια της κινητοποίησης.
Από την άνοιξη του 2022, περίπου 90.000 άνθρωποι έχουν συλληφθεί στο πλαίσιο του «πολέμου» κατά των συμμοριών. Η γενική εισαγγελία σχεδιάζει να ολοκληρώσει σύντομα την κατάρτιση δικογραφιών για 3.000 υποθέσεις και να προχωρήσει σε ομαδικές δίκες φερόμενων μελών εγκληματικών οργανώσεων.
Οργανώσεις υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προειδοποιούν ότι η επιλογή αυτή θα οδηγήσει στη βέβαιη καταδίκη χιλιάδων αθώων. Ο Σαμουέλ Ραμίρες, επικεφαλής της οργάνωσης MOVIR, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι «θέλουν να καταδικάσουν αθώους για εγκλήματα που δεν διέπραξαν».
Ο δικηγόρος Φέλιξ Λόπες, του οποίου ο γιος είναι φυλακισμένος, τόνισε ότι οι ομαδικές δίκες σημαίνουν πως «θα καταδικαστούν αθώοι μαζί με ενόχους» και ότι παραβιάζονται οι εγγυήσεις για δίκαιες διαδικασίες. Κατά τον ίδιο, το δίκαιο θα ήταν κάθε υπόθεση να εκδικαστεί «κατ’ ιδίαν».
Η Άνα Ροδρίγκες, 58 ετών, συμμετείχε στη διαδήλωση ζητώντας την αποφυλάκιση του γιου και της ανιψιάς της, τους οποίους θεωρεί παράπλευρες απώλειες του πολέμου κατά των συμμοριών.
Η πολιτική Μπουκέλε και οι αντιδράσεις
Παρά την ιστορική μείωση των ανθρωποκτονιών στο Ελ Σαλβαδόρ, ο πρόεδρος Μπουκέλε εξακολουθεί να δέχεται έντονη κριτική από οργανώσεις όπως η Διεθνής Αμνηστία και το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Οι επικριτές του εστιάζουν στις δεκάδες χιλιάδες συλλήψεις χωρίς εντάλματα, που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο της κατάστασης εκτάκτου ανάγκης η οποία ισχύει από τον Μάρτιο του 2022.
Ο πρόεδρος Μπουκέλε εξαπέλυσε επίθεση εναντίον του νέου υπουργού Ασφαλείας της Ονδούρας, Χερσόν Βελάσκες, μετά τις δηλώσεις του τελευταίου ότι το σαλβαδοριανό μοντέλο δεν μπορεί να εφαρμοστεί απαράλλακτα σε άλλες χώρες. Ο Βελάσκες υποστήριξε ότι ο Μπουκέλε «ασκεί απόλυτο πολιτικό έλεγχο στους θεσμούς» και εφαρμόζει μεταρρυθμίσεις που αντίκεινται στα ανθρώπινα δικαιώματα.
Απαντώντας, ο πρόεδρος του Ελ Σαλβαδόρ δήλωσε: «Το να ακούς τον νέο υπουργό Ασφάλειας να υπερασπίζεται τα ‘ανθρώπινα δικαιώματα’ των εγκληματιών είναι λυπηρό. Χιλιάδες Ονδουριανοί θα πεθάνουν εξαιτίας αυτών των ανθρώπων».
Η Ονδούρα αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα με τις συμμορίες Mara Salvatrucha και Barrio 18, που δραστηριοποιούνται επίσης στις ΗΠΑ, το Σαλβαδόρ και τη Γουατεμάλα.