Η Goldman Sachs ξεκινά στέλνει ένα «διπλό» μήνυμα για τις ελληνικές τράπεζες. Ο οίκος σημειώνει πως οι τράπεζες αναμένεται να έχουν μικρότερο άμεσο όφελος από την πλήρη αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ωστόσο εμφανίζουν συγκριτικό πλεονέκτημα στο μέτωπο των καταθέσεων, επειδή το κόστος χρηματοδότησής τους είναι πιο δύσκολο να αυξηθεί γρήγορα.
Ο οίκος υπολογίζει ότι το 2027 η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να ενισχύσει την απόδοση ιδίων κεφαλαίων (ROE) των ελληνικών τραπεζών κατά 130–170 μονάδες βάσης, όταν για την Ευρώπη το αντίστοιχο όφελος εκτιμάται γύρω στις 243 μονάδες βάσης.
Η απόκλιση, σύμφωνα με την ανάλυση, συνδέεται με το ότι οι ελληνικές τράπεζες έχουν ήδη περάσει τα προηγούμενα χρόνια μια μεγάλη φάση εξυγίανσης και μείωσης κόστους, άρα έχουν ήδη «πιάσει» μέρος της βελτίωσης αποδοτικότητας που αλλού θα έφερνε τώρα η AI.
Παράλληλα, η Goldman Sachs σημειώνει ότι σε ένα περιβάλλον όπου η τεχνητή νοημοσύνη αυξάνει τη διαφάνεια τιμολόγησης και κάνει πιο εύκολη τη σύγκριση προϊόντων, μπορεί να ενταθεί ο ανταγωνισμός στο κόστος καταθέσεων.
Σε υποθετικό σενάριο όπου το κόστος επιτοκιακών καταθέσεων λιανικής ανεβαίνει κατά 25 μονάδες βάσης, ο οίκος εκτιμά αρνητική επίπτωση περίπου 3% στα κέρδη προ φόρων (και περίπου 0,7 ποσοστιαίες μονάδες στο ROTE σε μέσο όρο κλάδου).
Σε αυτό το σημείο, οι ελληνικές τράπεζες εμφανίζονται πιο ανθεκτικές, γιατί μεγάλο μέρος των καταθέσεων βρίσκεται σε λογαριασμούς όψεως ή χαμηλής αμοιβής και το μερίδιο των προθεσμιακών είναι περιορισμένο.
Αυτό, σύμφωνα με την έκθεση, μειώνει την ευαισθησία του καθαρού επιτοκιακού εσόδου (NII) σε μια πιθανή «κούρσα» υψηλότερων αποδόσεων στις καταθέσεις.
Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, η Goldman Sachs εκτιμά ότι αν οι τράπεζες αξιοποιήσουν πλήρως την τεχνητή νοημοσύνη, η απόδοση ιδίων κεφαλαίων (ROE) μπορεί να αυξηθεί συνολικά περίπου κατά 240 μονάδες βάσης, χωρίς να υπολογίζονται τα αρχικά κόστη των επενδύσεων.
Όπως εξηγεί, το βασικό όφελος προκύπτει κυρίως από μείωση δαπανών και λιγότερο από αύξηση εσόδων: η AI θα μπορούσε να προσθέσει περίπου 2% έσοδα στον κλάδο, αλλά κυρίως να μειώσει τα λειτουργικά έξοδα γύρω στο 9%.
Επιπλέον, εκτιμάται βελτίωση του κόστους κινδύνου κατά περίπου 7 μονάδες βάσης, καθώς οι τράπεζες μπορούν να αξιολογούν πιο ακριβώς τους πελάτες και να εντοπίζουν νωρίτερα προβληματικά ανοίγματα.
Η ανάλυση στηρίζεται σε δεκάδες πραγματικές περιπτώσεις χρήσης και σε περισσότερες από 100 πρωτοβουλίες AI στην ευρωπαϊκή τραπεζική αγορά, σε πεδία όπως η εξυπηρέτηση πελατών, η ανάλυση δεδομένων, η αυτοματοποίηση διαδικασιών και ο πιστωτικός/ρυθμιστικός έλεγχος.
Η Goldman Sachs επισημαίνει ότι η «δεξαμενή» οφέλους στο κόστος είναι πολλαπλάσια από τη δυνητική αύξηση εσόδων, κάτι που καθιστά την AI πρωτίστως εργαλείο παραγωγικότητας.