ΤτΕ: Οι ενεργειακές πιέσεις διατηρούν στο 5% τον πληθωρισμό στην Ελλάδα

Η ενεργειακή κρίση που πυροδότησε η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή συνεχίζει να τροφοδοτεί τις πληθωριστικές πιέσεις διεθνώς, με την Ελλάδα να καταγράφει αισθητά υψηλότερο πληθωρισμό από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. 

Σύμφωνα με το νέο Inflation Monitor της Τράπεζας της Ελλάδος, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός (HICP) στη χώρα ανήλθε στο 4,9% τον Μάιο του 2026, από 4,6% τον Απρίλιο, ενώ στην Ευρωζώνη διαμορφώθηκε στο 3,2%. Πρόκειται για τον τρίτο διαδοχικό μήνα κατά τον οποίο οι επιπτώσεις της ενεργειακής αναταραχής αποτυπώνονται έντονα στους δείκτες τιμών.

Η έκθεση επισημαίνει ότι η άνοδος των τιμών της ενέργειας παραμένει ο βασικός παράγοντας που ωθεί τον πληθωρισμό υψηλότερα. Στην Ελλάδα, η ενεργειακή συνιστώσα αυξήθηκε κατά 20% τον Μάιο, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, όπου η αντίστοιχη αύξηση έφθασε το 10,9%. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται τόσο στην άνοδο των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου όσο και στη διαχρονικά μεγαλύτερη ευαισθησία της ελληνικής αγοράς στις ενεργειακές μεταβολές.

Ιδιαίτερα έντονες ήταν οι ανατιμήσεις στα υγρά καύσιμα, όπου ο πληθωρισμός έφθασε το 53,2%, ενώ στα καύσιμα κίνησης η αύξηση διαμορφώθηκε στο 22,1%. Ανοδικά κινήθηκαν επίσης οι τιμές του φυσικού αερίου, με ετήσια αύξηση 21%, καθώς και της ηλεκτρικής ενέργειας κατά 5,9%.

Πέραν της ενέργειας, η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει ότι παραμένουν ισχυρές οι πιέσεις στις υπηρεσίες. Ο πληθωρισμός υπηρεσιών στην Ελλάδα ανήλθε στο 5,7% τον Μάιο, σημαντικά υψηλότερα από το 3,5% της Ευρωζώνης, αντανακλώντας την αυξημένη τουριστική ζήτηση, τις ανοδικές μισθολογικές πιέσεις και την αύξηση των ενοικίων. Παράλληλα, ο δομικός πληθωρισμός, εξαιρουμένων ενέργειας και τροφίμων, επιταχύνθηκε στο 3,9%, από 2,9% τον Απρίλιο.

Οι πιέσεις στις τιμές φαίνεται να περνούν σταδιακά και στην παραγωγή. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, οι επιχειρήσεις μεταποίησης κατέγραψαν τον Μάιο τη μεγαλύτερη αύξηση του κόστους εισροών από τον Ιούνιο του 2022, εξαιτίας των ελλείψεων υλικών, των προβλημάτων στις αλυσίδες εφοδιασμού και των αυξημένων ενεργειακών δαπανών. 

Παράλληλα, οι τιμές πώλησης των προϊόντων αυξήθηκαν με τον ταχύτερο ρυθμό των τελευταίων τεσσάρων ετών, καθώς οι επιχειρήσεις μετακυλίουν μέρος του αυξημένου κόστους στους καταναλωτές.

Παρά το δυσμενές περιβάλλον, οι αγορές εμφανίζονται πλέον πιο αισιόδοξες για την πορεία του πληθωρισμού. Η ανακοίνωση μνημονίου κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και οι προσδοκίες για σταθεροποίηση της κατάστασης στον Περσικό Κόλπο οδήγησαν σε αποκλιμάκωση των τιμών του πετρελαίου και σε υποχώρηση των αγοραίων προσδοκιών για τον μελλοντικό πληθωρισμό τόσο στην Ευρωζώνη όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ωστόσο, οι προσδοκίες εξακολουθούν να παραμένουν υψηλότερες από τα προπολεμικά επίπεδα.

Σε αυτό το περιβάλλον, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχώρησε στις 11 Ιουνίου σε νέα αύξηση επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης, ενώ οι αγορές προεξοφλούν τουλάχιστον ακόμη μία αντίστοιχη αύξηση έως το φθινόπωρο και πιθανώς μία επιπλέον μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2027. Αντίστοιχα, στις ΗΠΑ οι επενδυτές θεωρούν πλέον πιθανή μια αύξηση επιτοκίων από τη Fed έως το τέλος του 2026.

Οι προβλέψεις της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνουν ότι ο πληθωρισμός στην Ελλάδα θα παραμείνει υψηλός και το 2026. Συγκεκριμένα, εκτιμάται ότι ο εναρμονισμένος δείκτης τιμών θα διαμορφωθεί στο 3,8% φέτος, έναντι 2,9% το 2025, κυρίως λόγω της ενεργειακής κρίσης και της ανθεκτικότητας των τιμών στις υπηρεσίες. Για το 2027 προβλέπεται αποκλιμάκωση στο 2,6% και περαιτέρω υποχώρηση στο 2,3% το 2028.

Παράλληλα, η ενεργειακή συνιστώσα αναμένεται να εκτιναχθεί κατά 11% το 2026, πριν επιβραδυνθεί στο 1% το 2027. Ωστόσο, το 2028 προβλέπεται νέα επιτάχυνση στο 2,4%, εξαιτίας της εφαρμογής του νέου ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας εκπομπών ETS2, το οποίο αναμένεται να αυξήσει το ενεργειακό κόστος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Η συνολική εικόνα που προκύπτει από την έκθεση είναι ότι η ελληνική οικονομία εισέρχεται σε μια περίοδο παρατεταμένων πληθωριστικών πιέσεων, με βασικό μοχλό την ενέργεια αλλά και με αυξανόμενη συμβολή των υπηρεσιών. Παρότι οι προσδοκίες για αποκλιμάκωση των τιμών της ενέργειας έχουν βελτιωθεί μετά τις τελευταίες γεωπολιτικές εξελίξεις, η επιστροφή του πληθωρισμού σε επίπεδα συμβατά με τον στόχο του 2% αναμένεται να απαιτήσει χρόνο και να συνοδευτεί από τη διατήρηση αυστηρής νομισματικής πολιτικής.