Ιστορική ευκαιρία για τα αγροδιατροφικά προϊόντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, δημιουργεί η νέα συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ Ε.Ε. και Ινδίας. Η συμφωνία ανοίγει τον δρόμο για ευρύτερη πρόσβαση των ευρωπαϊκών εξαγωγών σε μία από τις μεγαλύτερες και ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές παγκοσμίως.
Σύμφωνα με τη συμφωνία, η Ινδία θα καταργήσει ή θα μειώσει σημαντικά τους δασμούς στο 96,6% των εξαγωγών αγαθών της Ε.Ε. Από την πλευρά της, η Ε.Ε. θα απελευθερώσει το 99,5% των δασμολογικών της γραμμών για τα ινδικά προϊόντα, με μεταβατική περίοδο επτά ετών.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η μείωση των δασμών θα αποφέρει εξοικονόμηση έως και 4 δισ. ευρώ ετησίως για τους Ευρωπαίους εξαγωγείς.
Ιδιαίτερα ωφελημένος αναμένεται να είναι ο αγροδιατροφικός τομέας. Προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως το ελαιόλαδο και το κρασί, αποκτούν πλέον πρόσβαση σε μια αγορά όπου η μεσαία τάξη παρουσιάζει σταθερή άνοδο.
Σήμερα, οι ινδικοί δασμοί στα αγροδιατροφικά προϊόντα της Ε.Ε. ανέρχονται κατά μέσο όρο στο 36%, ενώ σε ορισμένες κατηγορίες φτάνουν έως το 150%. Το 2024, οι εξαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων της Ε.Ε. προς την Ινδία ανήλθαν σε 1,3 δισ. ευρώ, δηλαδή μόλις το 0,6% του συνολικού αγροδιατροφικού εμπορίου της Ένωσης, κυρίως λόγω των υψηλών δασμών.
Με τη νέα συμφωνία, οι δασμοί στο κρασί, που σήμερα φτάνουν το 150%, αναμένεται να μειωθούν δραστικά στο 20%-30%. Για τα οινοπνευματώδη ποτά, η μείωση θα διαμορφωθεί σε σταθερό επίπεδο 40%, ενώ οι δασμοί στη μπύρα θα υποχωρήσουν από 110% σε 50%.
Ιδιαίτερης σημασίας είναι και η πρόβλεψη για το ελαιόλαδο. Οι δασμοί, που σήμερα βρίσκονται στο 45%, αναμένεται να μηδενιστούν, διευκολύνοντας σημαντικά τις ευρωπαϊκές εξαγωγές.
Όπως δήλωσε ο Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων της Ε.Ε., Κριστόφ Χάνσεν, τα ευρωπαϊκά κρασιά, οινοπνευματώδη, μπύρα, ελαιόλαδο και ζαχαρώδη προϊόντα θα έχουν προνομιακή πρόσβαση στη ραγδαία αναπτυσσόμενη ινδική αγορά. Παράλληλα, ευαίσθητοι αγροτικοί τομείς όπως το βοδινό κρέας, το κοτόπουλο, το ρύζι και η ζάχαρη εξαιρούνται από την απελευθέρωση, διασφαλίζοντας την προστασία των Ευρωπαίων αγροτών. Ο ίδιος τόνισε ότι «τα υψηλά πρότυπα ασφάλειας τροφίμων της Ε.Ε. διατηρούνται πλήρως και δεν αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης».
Από ελληνικής πλευράς, ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Ελαιολάδου, Μανώλης Γιαννούλης, υπογράμμισε πως «οποιαδήποτε μείωση δασμών ή κόστους λειτουργεί θετικά για το ευρωπαϊκό και κατ' επέκταση το ελληνικό ελαιόλαδο, διευκολύνοντας την πρόσβαση των καταναλωτών στις αγορές τρίτων χωρών».
Παρά το γεγονός ότι η Ινδία δεν έχει ανεπτυγμένη κουλτούρα κατανάλωσης ελαιολάδου, η συμφωνία μπορεί να δημιουργήσει ένα νέο, αν και περιορισμένο, κοινό, με βασικό κριτήριο την τιμή. Οι ελληνικές εξαγωγές ελαιολάδου ανέρχονται σε περίπου 45.000 τόνους παγκοσμίως.
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικού Οίνου, Στέλιος Μπουτάρης, αναφέρθηκε στις προοπτικές που ανοίγονται για τον αμπελοοινικό τομέα. Μέχρι σήμερα οι πωλήσεις ελληνικού κρασιού στην Ινδία ήταν σχεδόν ανύπαρκτες, όμως η συμφωνία και η άνοδος της μεσαίας τάξης στη χώρα αλλάζουν τα δεδομένα.
Σημαντικό ρόλο στις εξελίξεις αποδίδει και στη συμφωνία για απευθείας αεροπορικές πτήσεις, εκτιμώντας ότι τα επόμενα χρόνια θα διαμορφωθεί μια σταθερή και θετική σχέση Ελλάδας - Ινδίας, καθώς οι επισκέπτες της ασιατικής χώρας θα γνωρίσουν τα ποιοτικά ελληνικά αγροδιατροφικά προϊόντα.
Εκτιμάται ότι η μείωση των δασμών στο κρασί από το 150% στο 75%, με προοπτική περαιτέρω αποκλιμάκωσης έως και το 20% μακροπρόθεσμα, θα ενισχύσει σημαντικά τις ελληνικές εξαγωγές.
Στο πλαίσιο διερεύνησης της αγοράς, εξετάζεται και η συμμετοχή της εταιρείας "Κυρ-Γιάννη" στην έκθεση ProWine India που θα πραγματοποιηθεί στο Μουμπάι. Όπως επισημάνθηκε, μέχρι πρόσφατα δεν υπήρχε ουσιαστικό ενδιαφέρον για την ινδική αγορά λόγω των υψηλών δασμών, όμως πλέον τα δεδομένα έχουν αλλάξει.