Οι ΗΠΑ εξετάζουν το ενδεχόμενο χαλάρωσης ορισμένων κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο, σχεδόν τρεις εβδομάδες μετά τα πρώτα πλήγματα που εξαπέλυσαν μαζί με το Ισραήλ εναντίον του Ιράν, γεγονός που προκάλεσε άνοδο στις τιμές της ενέργειας.
«Τις επόμενες ημέρες θα μπορούσαμε να άρουμε τις κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο που βρίσκεται στη θάλασσα», δήλωσε ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ στο Fox Business.
Σύμφωνα με τον ίδιο, «πρόκειται για περίπου 140 εκατομμύρια βαρέλια», ποσότητα που αντιστοιχεί σε αποθέματα 10 έως 14 ημερών, τα οποία οι Ιρανοί κατευθύνουν κυρίως προς την Κίνα.
Ο Μπέσεντ εξήγησε ότι «ουσιαστικά θα χρησιμοποιήσουμε τα ιρανικά βαρέλια εναντίον των Ιρανών για να διατηρήσουμε χαμηλές τις τιμές για τις επόμενες ημέρες καθώς συνεχίζουμε αυτή την εκστρατεία». Δεν διευκρίνισε ωστόσο τη διάρκεια της πιθανής χαλάρωσης των κυρώσεων.
Πηγή με γνώση του θέματος ανέφερε στο AFP ότι η ρύθμιση μπορεί να μοιάζει με εκείνη που ανακοινώθηκε πρόσφατα για το ρωσικό πετρέλαιο, επιτρέποντας στην Ουάσινγκτον να διαθέσει προσωρινά αποθέματα αργού που βρίσκονται ήδη φορτωμένα σε πλοία, έως τις αρχές Απριλίου.
Στόχος είναι η ενίσχυση της προσφοράς σε μια περίοδο όπου ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή περιορίζει τις εξαγωγές υδρογονανθράκων από τον Κόλπο.
Αντιδράσεις και πολιτικές επιπτώσεις
Για τον αναλυτή Άντι Λίποου της Lipow Oil Associates, «αυτό δείχνει μέχρι σε ποιο σημείο είναι έτοιμη να φτάσει η κυβέρνηση για να καθησυχάσει τους καταναλωτές μπροστά στις αυξημένες τιμές της βενζίνης και του ντίζελ».
Όπως εκτιμά, η άρση των κυρώσεων θα μπορούσε να επιτρέψει στο Ιράν να επανέλθει σε ευρωπαϊκές αγορές πετρελαίου.
Ωστόσο, ο Λίποου χαρακτήρισε τον ελιγμό «αντιφατικό», καθώς μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση ότι οι ΗΠΑ επιτρέπουν στο Ιράν να πουλά το πετρέλαιό του ενώ βρίσκονται σε πόλεμο εναντίον του.
Αντίδραση προκάλεσε και από τη Γερμανίδα υπουργό Οικονομίας και Ενέργειας Κατρίνα Ράιχε, η οποία δήλωσε ότι «κάθε δολάριο για το ιρανικό πετρέλαιο σταθεροποιεί ένα καθεστώς θεμελιωδώς αντίθετο στις αξίες μας», σύμφωνα με τη Bild.
Ο Φίλιπ Λακ του Center for Strategic and International Studies (CSIS) εκτίμησε πως η κίνηση αυτή δεν θα έχει ουσιαστικό αντίκτυπο στις διεθνείς τιμές, καθώς η ποσότητα αντιπροσωπεύει λιγότερο από δύο ημέρες παγκόσμιας κατανάλωσης.
Η Κίνα στο επίκεντρο
Σύμφωνα με τον ειδικό σε θέματα πετρελαίου Τζον Κίλνταφ της Again Capital, «ο μεγάλος κερδισμένος θα είναι η Κίνα», η οποία τα τελευταία χρόνια αγοράζει το μεγαλύτερο μέρος των ιρανικών εξαγωγών παρά τις αμερικανικές κυρώσεις.
Ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών Λιν Ζιαν επανέλαβε ότι η χώρα του «πάντα αντιτίθεται στις παράνομες μονομερείς κυρώσεις» και κάλεσε όλες τις πλευρές να «παύσουν αμέσως» τις στρατιωτικές επιχειρήσεις για να αποφευχθούν «σοβαρότερες επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία».
Ο οικονομολόγος της ING Τζέιμς Νάιτλι τόνισε ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν κυρίως να ενισχύσουν τις σχέσεις με τους εταίρους τους και όχι απλώς να μειώσουν τις τιμές των καυσίμων.
«Μοιάζει με διαπραγματευτική τακτική που στοχεύει να φέρει τους Κινέζους πιο κοντά, ενισχύοντας την ιδέα ενός ναυτικού συνασπισμού για το άνοιγμα του Στενού του Χορμούζ», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι «το παιχνίδι αξίζει τον κόπο» αν οδηγήσει την Κίνα να ασκήσει πίεση στο Ιράν.