Περισσότεροι από τους μισούς νέους στην Ευρώπη έχουν απευθυνθεί σε chatbot Τεχνητής Νοημοσύνης για να μιλήσουν για προσωπικά ή ψυχολογικά ζητήματα, καθώς η τεχνολογία αποκτά ολοένα και πιο έντονο ρόλο ως μορφή συναισθηματικής στήριξης, σύμφωνα με έρευνα της Ipsos BVA.
Από τους 3.800 συμμετέχοντες στην έρευνα, το 51% ανέφερε ότι είναι «εύκολο» να συζητά θέματα ψυχικής υγείας με ένα chatbot, ποσοστό υψηλότερο από εκείνο που αφορά τους επαγγελματίες υγείας (49%) και τους ψυχολόγους (37%). Στην κορυφή της λίστας βρίσκονται τα άτομα του στενού περιβάλλοντος, με το 68% να δηλώνει ότι μπορεί να μιλήσει εύκολα με φίλους και το 61% με γονείς.
Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της γαλλικής ρυθμιστικής αρχής για την ιδιωτικότητα CNIL και του ασφαλιστικού ομίλου Groupe VYV, περιέλαβε νέους ηλικίας 11 έως 25 ετών από τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Σουηδία και την Ιρλανδία, στις αρχές του 2026.
Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν αυξανόμενες ανησυχίες για την ψυχική υγεία των νέων. Περίπου το 28% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι βρίσκεται στο όριο μιας ύποπτης γενικευμένης αγχώδους διαταραχής, σύμφωνα με τη μελέτη.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη ως «σύμβουλος ζωής»
Περίπου το 90% των συμμετεχόντων είχε χρησιμοποιήσει στο παρελθόν εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης, επικαλούμενοι τη διαθεσιμότητα και την απουσία επικριτικής στάσης. Πάνω από τρεις στους πέντε χαρακτήρισαν την ΤΝ ως «σύμβουλο ζωής» ή «έμπιστο».
Ωστόσο, οι ανησυχίες για τον ψυχολογικό αντίκτυπο των εργαλείων αυτών εντείνονται. Ειδικοί προειδοποιούν ότι η ΤΝ δεν μπορεί να ανιχνεύσει πλήρως τα ανθρώπινα συναισθήματα ή να παρέχει με ασφάλεια συναισθηματική υποστήριξη. Ενδεικτικά, νωρίτερα φέτος η οικογένεια ενός άνδρα από τη Φλόριντα μήνυσε την Google, υποστηρίζοντας ότι το chatbot Gemini AI συνέβαλε στην παράνοια και τελικά στην αυτοκτονία του.
Οι προειδοποιήσεις των ειδικών
Τα συμπεράσματα της έρευνας δεν προκαλούν έκπληξη, σύμφωνα με τον Λούντβικ Φράνκε Φάγιεν, ψυχολόγο και ερευνητή ψυχικής υγείας στο Karolinska Institutet της Στοκχόλμης. Όπως δήλωσε στο Reuters, τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα μπορούν να παράγουν απαντήσεις υψηλής ποιότητας, σε σημείο που ακόμη και ειδικοί δυσκολεύονται να διακρίνουν τις απαντήσεις της ΤΝ από εκείνες των ανθρώπων επαγγελματιών.
Ο Φράνκε Φάγιεν προειδοποίησε, ωστόσο, κατά της εξάρτησης αποκλειστικά από chatbot για υποστήριξη ψυχικής υγείας, επισημαίνοντας ότι τα συστήματα ΤΝ έχουν σχεδιαστεί για αλληλεπίδραση και όχι για θεραπευτικούς σκοπούς, ενώ οι στόχοι των εταιρειών μπορεί να μην συμβαδίζουν με τις ανάγκες ψυχικής φροντίδας.
«Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να προσφέρει πληροφορίες και υποστήριξη, αλλά δεν πρέπει να αντικαθιστά τις ανθρώπινες σχέσεις ή την επαγγελματική φροντίδα», δήλωσε ο Φράνκε Φάγιεν, προσθέτοντας ότι η υπερβολική εξάρτηση από την τεχνολογία μπορεί να εντείνει το αίσθημα μοναξιάς.