Ένα νέο εργαλείο που βασίζεται στην τεχνητή νοημοσύνη ανέπτυξε ομάδα αστρονόμων, εντοπίζοντας σπάνια αστρονομικά αντικείμενα στο αρχείο εικόνων του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble. Μεταξύ των ευρημάτων περιλαμβάνονται γαλαξίες-μέδουσες με αέρια πλοκάμια, γαλαξίες με δακτυλίους και τόξα, καθώς και βαρυτικοί φακοί.
Η ομάδα κατάφερε να εξετάσει σχεδόν 100 εκατομμύρια στιγμιότυπα σε μόλις δυόμισι ημέρες, αποκαλύπτοντας περίπου 1.400 σπάνια αντικείμενα. Από αυτά, περισσότερα από 800 δεν είχαν καταγραφεί προηγουμένως.
Το εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης αναπτύχθηκε από τους ερευνητές Ντέιβιντ Ο'Ράιαν και Πάμπλο Γκόμεζ της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος (ESA), με στόχο τη μελέτη εκατομμυρίων αστρονομικών εικόνων σε ελάχιστο χρόνο. Η ομάδα εκπαίδευσε το σύστημα χρησιμοποιώντας το αρχείο Hubble Legacy, το οποίο περιέχει δεκάδες χιλιάδες σύνολα δεδομένων από τη μακρόχρονη λειτουργία του Hubble.
Συνήθως, οι αστροφυσικές ανωμαλίες εντοπίζονται είτε χειροκίνητα από επιστήμονες είτε τυχαία. Ωστόσο, ο τεράστιος όγκος δεδομένων του Hubble καθιστά αδύνατη τη λεπτομερή εξέταση όλων των εικόνων χωρίς αυτοματοποιημένα μέσα.
Το νέο εργαλείο, με την ονομασία AnomalyMatch, επεξεργάζεται δεδομένα και αναζητά μοτίβα με τρόπο εμπνευσμένο από τον ανθρώπινο εγκέφαλο, αξιοποιώντας νευρωνικό δίκτυο. Εκπαιδεύτηκε να εντοπίζει και να αναγνωρίζει σπάνια αντικείμενα με υψηλή ακρίβεια.
Μετά την αυτόματη ανάλυση, οι ερευνητές αξιολόγησαν τη λίστα με τις πιθανές ανωμαλίες, επιβεβαιώνοντας περισσότερες από 1.300 πραγματικές περιπτώσεις. Από αυτές, πάνω από 800 δεν είχαν καταγραφεί στη διεθνή επιστημονική βιβλιογραφία.
Οι περισσότερες ανωμαλίες αφορούσαν γαλαξίες σε διαδικασία συγχώνευσης ή αλληλεπίδρασης, με ασυνήθιστα σχήματα ή εκτεταμένες «ουρές» από αστέρια και αέριο. Πολλά ευρήματα σχετίζονταν με βαρυτικούς φακούς, όπου η βαρύτητα ενός γαλαξία παραμορφώνει το φως άλλων γαλαξιών, δημιουργώντας χαρακτηριστικά τόξα ή κύκλους. Εντοπίστηκαν επίσης γαλαξίες με τεράστιες συστάδες αστέρων και «γαλαξίες-μέδουσες» με αέρινα πλοκάμια. Εντυπωσιακά, η ομάδα ανακάλυψε και δεκάδες αντικείμενα που δεν εμπίπτουν σε καμία γνωστή κατηγορία.
Η σχετική μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Astronomy & Astrophysics.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
