Η νέα πραγματικότητα του πολέμου και οι προκλήσεις που αυτή επιφέρει για τις κυβερνήσεις, τους πολίτες και τη βιομηχανία άμυνας βρέθηκαν στο επίκεντρο συζήτησης στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών. Όπως επισημάνθηκε, ο σύγχρονος πόλεμος απαιτεί συνέργειες μεγάλης κλίμακας, ταχύτητα προσαρμογής και ριζική αλλαγή νοοτροπίας.
Ο Sorin-Dan Moldovan, Secretary of State for Defence Policy, Planning and International Relations, Ministry of National Defence, Romania, μετέφερε την εμπειρία της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ, υπογραμμίζοντας ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει ανατρέψει τα δεδομένα ασφάλειας στην Ευρώπη. «Χθες το βράδυ στη Ρουμανία», ανέφερε, «κατά τη διάρκεια ρωσικής επίθεσης με πυραύλους και drones στην Ουκρανία, ένα από τα ντρόουν εισήλθε στη Ρουμανία και χτύπησε κοντά στα σύνορα. Το θεωρούμε παραβίαση του εναέριου χώρου της Ρουμανίας».
Ο Moldovan τόνισε ότι «αυτό είναι ένα μόνο παράδειγμα των προκλήσεων που αντιμετωπίζουν οι χώρες της ανατολικής πτέρυγας». Όπως είπε, ο πόλεμος εξελίσσεται με πρωτοφανή ταχύτητα και πολυπλοκότητα, ενώ η συνεργασία μεταξύ πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας είναι κρίσιμη. «Το SAFE δεν είναι εναλλακτική για το ΝΑΤΟ, είναι enabler – θέλω να το τονίσω αυτό», πρόσθεσε.
Η επιστροφή των μεγάλων δυνάμεων και η νέα μορφή πολέμου
Από την πλευρά του, ο Stuart Beare, Lieutenant-General (retired), Strategic Advisor - Defence Accenture, σημείωσε ότι «η διαμάχη των μεγάλων δυνάμεων έχει επιστρέψει». Όπως εξήγησε, ο πόλεμος πλέον δεν περιορίζεται στα πεδία των μαχών, αλλά απαιτεί συνολική προσέγγιση. «Η ανάγκη να επαναπροσδιορίσουμε τον πόλεμο έχει επιστρέψει, όπως και η ανάγκη για επικράτηση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο Beare υπογράμμισε ότι χώρες όπως «η Φινλανδία, η Πολωνία, η Ελλάδα και οι Βαλτικές χώρες το καταλαβαίνουν, η Ουκρανία το ζει, ενώ τώρα αρχίζουν να το αντιλαμβάνονται ο Καναδάς και η υπόλοιπη Ευρώπη». Σύμφωνα με τον ίδιο, «οι κυβερνήσεις πρέπει να δουν την άμυνα ως επένδυση».
Η καινοτομία και η τεχνητή νοημοσύνη στο επίκεντρο
Ο Ognyan Georgiev, Managing Director της SeeNext, εστίασε στον ρόλο της καινοτομίας, επισημαίνοντας ότι «η ταχύτητα της καινοτομίας είναι καθοριστική». Όπως ανέφερε, στην Ουκρανία λαμβάνονται αποφάσεις καθημερινά, με βάση τις πραγματικές απειλές. «Η ευφυΐα των Ουκρανών έγκειται στο ότι δίνουν πόρους απευθείας στους στρατηγούς, ώστε να προμηθεύονται τον εξοπλισμό που χρειάζονται», πρόσθεσε.
Ο Αθανάσιος Πιτταράς, Επικεφαλής Εφαρμοσμένης Έρευνας & Τεχνολογίας στον Όμιλο Qualco, επικεντρώθηκε στην τεχνητή νοημοσύνη και την κυβερνοασφάλεια. «Ο ασύμμετρος πόλεμος προέρχεται πλέον από φθηνές πλατφόρμες και από την κυβερνοασφάλεια, η οποία εξελίσσεται με την τεχνητή νοημοσύνη», ανέφερε, τονίζοντας ότι «την τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να τη σταματήσει κανείς· πρέπει να δούμε ποιους κλάδους επηρεάζει και πώς μπορούμε να χτίσουμε άμυνες σε αυτούς».
Η ανάγκη προετοιμασίας και ανθεκτικών υποδομών
Ο Παναγιώτης Παπαγεωργίου, Εντεταλμένος Σύμβουλος του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ), τόνισε τη σημασία επαναξιολόγησης της αμυντικής προετοιμασίας. «Δεν είμαστε σε πόλεμο εδώ και χρόνια, αλλά πρέπει να προετοιμαζόμαστε», δήλωσε, επισημαίνοντας ότι «η αεροπορική και ναυτική δύναμη δεν είναι αρκετή – δεν αρκεί ένας μόνο τομέας».
Όπως εξήγησε, «πρέπει να αυξήσουμε το mandate για να αναπτύξουμε μια ανθεκτική αλυσίδα προμηθειών» και να υπάρξει «άμεση προσαρμογή για την αντιμετώπιση των φθηνών ντρόουν, με πιο οικονομικές λύσεις».
Τη συζήτηση συντόνισε ο Nigel Jones, Partner, TWJ Capital LLC, από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών αποτελεί ανεξάρτητο, μη κερδοσκοπικό οργανισμό διεθνούς κύρους, που φέρνει κάθε χρόνο στο προσκήνιο προσωπικότητες από την οικονομία, την πολιτική και την ακαδημαϊκή κοινότητα. Στόχος του είναι η διαμόρφωση ρεαλιστικών πολιτικών κατευθύνσεων και η αναζήτηση λύσεων για τις παγκόσμιες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν η Ελλάδα, η Νοτιοανατολική Ευρώπη και η Ανατολική Μεσόγειος.