Το ΣτΕ εγκρίνει υιοθεσία και γάμο για ομόφυλα ζευγάρια

Η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας αποφάνθηκε, κατά πλειοψηφία, ότι είναι συνταγματική η αναγνώριση του δικαιώματος υιοθεσίας ανηλίκου από ομόφυλα έγγαμα ζευγάρια. Σύμφωνα με την απόφαση, η ρύθμιση αυτή «δεν προσβάλλει τη συνταγματική προστασία της παιδικής ηλικίας και του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού», ενώ παράλληλα κρίθηκε ότι ο γάμος μεταξύ προσώπων του ιδίου φύλου είναι σύμφωνος με το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ.

Η απόφαση της Ολομέλειας (υπ’ αριθμ. 392/2026), με πρόεδρο τον Μιχάλη Πικραμένο και εισηγήτρια τη σύμβουλο Επικρατείας Αναστασία-Μαρία Παπαδημητρίου, επικύρωσε τη συνταγματικότητα των ρυθμίσεων του ν. 5089/2024. Η πλειοψηφία έκρινε ότι οι ρυθμίσεις αυτές είναι «σε συμφωνία προς τις συνταγματικές αρχές του σεβασμού και της προστασίας της αξίας του ανθρώπου, της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας και της ισότητας ενώπιον του νόμου», καθώς και με τις αρχές της ΕΣΔΑ, άλλων διεθνών συμβάσεων και του ενωσιακού δικαίου.

Το δικαίωμα υιοθεσίας από ομόφυλα ζευγάρια

Η Ολομέλεια του ΣτΕ έκρινε ότι η αναγνώριση δικαιώματος από κοινού υιοθεσίας ανηλίκου τέκνου από ομόφυλα έγγαμα ζευγάρια αποτελεί φυσική συνέπεια της δυνατότητας σύναψης γάμου μεταξύ προσώπων του ίδιου φύλου, όπως προβλέπει ο ν. 5089/2024. Η διαδικασία υιοθεσίας, σύμφωνα με το Δικαστήριο, περιλαμβάνει επαρκείς εγγυήσεις για τη διασφάλιση του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού μέσω κοινωνικών ερευνών και δικαστικού ελέγχου.

Το ΣτΕ υπογράμμισε ότι η αναγνώριση του δικαιώματος αυτού δεν παραβιάζει τη συνταγματική προστασία της παιδικής ηλικίας, καθώς οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν κάθε περίπτωση ξεχωριστά, ανεξάρτητα από το φύλο ή τον σεξουαλικό προσανατολισμό των υποψήφιων θετών γονέων. Επιπλέον, δεν τίθεται ζήτημα δυσμενούς διάκρισης εις βάρος παιδιών που θα υιοθετηθούν από ομόφυλα έγγαμα ζευγάρια, εφόσον η υιοθεσία εξυπηρετεί το συμφέρον του ανηλίκου.

Η συνταγματικότητα του γάμου μεταξύ προσώπων του ίδιου φύλου

Ως προς το δικαίωμα σύναψης πολιτικού γάμου από ομόφυλα ζευγάρια, το ΣτΕ σημείωσε ότι οι θεσμοί του γάμου και της οικογένειας εξελίσσονται με την πάροδο του χρόνου και ο νομοθέτης έχει τη διακριτική ευχέρεια να προσαρμόζει το σχετικό θεσμικό πλαίσιο. Η επέκταση του δικαιώματος γάμου σε πρόσωπα του ίδιου φύλου δεν αναιρεί τον συνταγματικό σκοπό του θεσμού ούτε περιορίζει τα δικαιώματα των ετεροφύλων ζευγαριών.

Το Δικαστήριο τόνισε ότι η νέα ρύθμιση δεν επηρεάζει τις παραδόσεις της Ορθόδοξης Εκκλησίας, καθώς η τήρησή τους παραμένει θέμα προσωπικής επιλογής των πιστών. Παράλληλα, η συνταγματική προστασία της οικογένειας και της παιδικής ηλικίας καλύπτει όλες τις μορφές οικογενειακής ζωής που απαντώνται στη σύγχρονη κοινωνία.

Συμπέρασμα και έννομες συνέπειες

Η Ολομέλεια του ΣτΕ κατέληξε ότι οι επίδικες ρυθμίσεις του ν. 5089/2024 δεν αντίκεινται στο Σύνταγμα και είναι σύμφωνες με τις αρχές του σεβασμού της ανθρώπινης αξίας, της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας και της ισότητας ενώπιον του νόμου. Η επιλογή του νομοθέτη θεωρήθηκε ότι κινείται εντός των συνταγματικών ορίων και, ως εκ τούτου, δεν υπόκειται σε περαιτέρω έλεγχο από τον ακυρωτικό δικαστή.

Με την απόφαση αυτή, το ΣτΕ απέρριψε αίτηση ακύρωσης που είχαν καταθέσει δύο Σωματεία και μία μη αστική κερδοσκοπική εταιρεία κατά απόφασης της υπουργού Εσωτερικών, η οποία αφορούσε την προσαρμογή των ληξιαρχικών πράξεων γάμου και γέννησης στις νέες διατάξεις του νόμου.