Στο περιθώριο της 70ής συνόδου της Επιτροπής για το Καθεστώς των Γυναικών (CSW), η Ελλάδα συνδιοργάνωσε εκδήλωση με το Club de Madrid, σε συνεργασία με τον Παναμά, την Αρμενία και την Κένυα, με θέμα «Η βία κατά των γυναικών στην πολιτική και η οπισθοδρόμηση της δημοκρατίας».
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβυς Α. Μπαλτά, καλωσόρισε τους συμμετέχοντες, τονίζοντας τη σημασία της αντιμετώπισης της βίας κατά των γυναικών στην πολιτική ζωή.
Η κα Μπαλτά επεσήμανε ότι «η πολιτική βία κατά των γυναικών διαφέρει από τη γενική πολιτική βία λόγω των έμφυλων κινήτρων και των επιπτώσεών της», υπογραμμίζοντας πως δεν στοχεύει απλώς τις ιδέες ενός πολιτικού, αλλά «μια γυναίκα στην πολιτική για να ενισχύσει παραδοσιακές δομές εξουσίας».
Σημείωσε, επίσης, ότι η ψηφιακή εποχή έχει δημιουργήσει νέες μορφές απειλών, καθώς «η διαδικτυακή παρενόχληση που τροφοδοτείται από deepfakes που δημιουργούνται με τεχνητή νοημοσύνη, ρητορική μίσους και μισογυνισμού, εκστρατείες παραπληροφόρησης και συντονισμένες επιθέσεις δυσφήμισης χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο εναντίον γυναικών που βρίσκονται στην πολιτική».
Όπως ανέφερε, ο σκοπός αυτής της βίας είναι να αποθαρρύνει τη συμμετοχή των γυναικών στη δημόσια ζωή, καθώς «ο στόχος τους σπάνια αφορά τη νίκη σε μια μεμονωμένη εκλογική αναμέτρηση. Αφορά την αποτροπή. Αφορά την ενστάλαξη φόβου, ώστε να οδηγηθούν οι γυναίκες εκτός της πολιτικής σφαίρας», με αποτέλεσμα «τη φίμωση των φωνών τους» και «μια αποτρεπτική επίδραση στη δημοκρατία και στο κράτος δικαίου».
Η απειλή για τη δημοκρατία και η ανάγκη ισότιμης συμμετοχής
Η Εκτελεστική Διευθύντρια του UN Women, Σίμα Μπάχους, υπογράμμισε ότι η βία κατά των γυναικών στην πολιτική απειλεί ευρύτερα τα δημοκρατικά συστήματα. Όπως είπε, «η βία κατά των γυναικών στην πολιτική απειλεί επίσης τις δημοκρατίες μας. Απειλεί την πρόοδο μας. Απειλεί το μέλλον που όλοι προσπαθούμε να οικοδομήσουμε».
Τόνισε ακόμη ότι «κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να συμμετέχει στις αποφάσεις που διαμορφώνουν τη ζωή του, με τις γυναίκες και τα κορίτσια να συμπεριλαμβάνονται πάντοτε», προσθέτοντας ότι «η ίση συμμετοχή των γυναικών δεν είναι προαιρετική. Είναι δικαίωμα. Δεν είναι διαπραγματεύσιμη».
Η ελληνική τοποθέτηση και η διεθνής διάσταση
Η Γενική Γραμματέας για την Ισότητα και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα της Ελλάδας, Αικατερίνη Πατζογιάννη, τόνισε ότι η συζήτηση διεξάγεται «σε μια κρίσιμη στιγμή για την παγκόσμια δημοκρατία, σε μια περίοδο αυξανόμενης πόλωσης και θεσμικών πιέσεων».
Υπογράμμισε πως «η συμμετοχή και η ηγεσία των γυναικών στην πολιτική ζωή είναι πιο απαραίτητες από ποτέ για την οικοδόμηση συμπεριληπτικών και ανθεκτικών κοινωνιών» και ανέφερε ότι «η πολιτική βία κατά των γυναικών είναι μία από τις πιο σοβαρές αλλά επίμονα υποεκτιμημένες μορφές έμφυλης βίας».
Όπως σημείωσε, το φαινόμενο «δεν αποτελεί περιθωριακό ζήτημα στις συζητήσεις για την ισότητα», αλλά «άμεση πρόκληση για το κράτος δικαίου και για τον αντιπροσωπευτικό χαρακτήρα των δημοκρατικών θεσμών». Προειδοποίησε δε ότι «όταν γυναίκες δέχονται επιθέσεις, απειλές ή παρενόχληση επειδή συμμετέχουν στη δημόσια ζωή, στόχος δεν είναι μόνο η ίδια η γυναίκα, αλλά η δημοκρατία».
Από την πλευρά της, η Επίτροπος της Ανεξάρτητης Εκλογικής Επιτροπής της Κένυας, Αν Ντερίτο, επισήμανε ότι το φαινόμενο αποτελεί κοινή πρόκληση διεθνώς. Τόνισε ότι «η ασφαλής και ισότιμη συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική είναι κεντρική για τη δύναμη και τη νομιμοποίηση των εκλογών και της δημοκρατίας».
Υπενθύμισε ότι το Σύνταγμα της Κένυας του 2010 «εγγυάται την ισότητα και τη μη διάκριση» και προστατεύει τα πολιτικά δικαιώματα, αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι «οι νομικές εγγυήσεις από μόνες τους δεν αρκούν» και πως η πρόκληση βρίσκεται στην αποτελεσματική εφαρμογή τους.
Η διεθνής συναίνεση και η ελληνική συμβολή
Οι περισσότεροι ομιλητές συμφώνησαν ότι η αντιμετώπιση της πολιτικής βίας κατά των γυναικών αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη λειτουργία υγιών δημοκρατιών και για την ενίσχυση της ισότιμης συμμετοχής των γυναικών στη δημόσια ζωή.
Σημειώνεται ότι η κ. Μπαλτά, στο πλαίσιο της προετοιμασίας για την 70ή σύνοδο της Επιτροπής για το Καθεστώς των Γυναικών, συμμετείχε στη Διάλεξη προς τιμήν της Δρ. Χάνσα Μεχτά, που διοργάνωσε η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ινδίας. Στην ομιλία της τόνισε τη διαχρονική κληρονομιά της Δρ. Μεχτά στο διεθνές δίκαιο για τα ανθρώπινα δικαιώματα και την πολυμέρεια, τον ρόλο των γυναικών στη διεθνή πολιτική και τη δύναμη των «μικρών λέξεων» που έχουν μεγάλο αντίκτυπο στη ζωή εκατομμυρίων ανθρώπων.