Τη σημασία της ασφαλούς ναυτιλίας ως θεμέλιο για την ειρήνη και τη διεθνή συνεργασία υπογράμμισε ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, σε συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στα κεντρικά γραφεία του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, στις 29 Ιανουαρίου 2026.
Η εκδήλωση οργανώθηκε από το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών σε συνεργασία με τη Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη, με θέμα «Από τις Ανοιχτές Θάλασσες στον Καταναλωτή: Διασφαλίζοντας το ναυτιλιακό εμπόριο και την παγκόσμια οικονομία».
Ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η ειρήνη συνδέεται άμεσα με το ελεύθερο εμπόριο και την οικονομική αλληλεξάρτηση που αυτό δημιουργεί. Όπως ανέφερε, η ασφαλής ναυτιλία δεν αποτελεί μόνο οικονομική αναγκαιότητα, αλλά και θεμέλιο για την ειρήνη, τη συνεργασία και την αμοιβαία κατανόηση μεταξύ των εθνών.
Επισήμανε, επίσης, τον κομβικό ρόλο της Ελλάδας στη διεθνή ναυτιλία, καθώς ο ελληνόκτητος εμπορικός στόλος αντιπροσωπεύει πάνω από το 20% του παγκόσμιου στόλου και περισσότερο από το 61% του στόλου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στο πλαίσιο αυτό, ο Υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε τη σημασία της διασφάλισης της ναυτικής εμπορικής δραστηριότητας και της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, βάσει των διεθνών κανόνων, αναδεικνύοντας την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας ως ύψιστη προτεραιότητα για την Ελλάδα κατά τη θητεία της στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Σύγχρονες απειλές και ο ρόλος της Ελλάδας στη ναυτική ασφάλεια
Αναφερόμενος στις σύγχρονες απειλές, όπως η πειρατεία, η τρομοκρατία, οι παράνομες δραστηριότητες, οι επιθέσεις με drones και οι υβριδικές απειλές, ο κ. Γεραπετρίτης ανέδειξε τις πρωτοβουλίες της Ελλάδας για την προστασία της διεθνούς ναυσιπλοΐας.
Επεσήμανε τον ηγετικό ρόλο της χώρας στη ναυτική επιχείρηση της ΕΕ EUNAVFOR ASPIDES, καθώς και τη συμμετοχή της στις επιχειρήσεις Atalanta στον Ινδικό Ωκεανό και Irini στη Μεσόγειο.
Τόνισε την ανάγκη συλλογικής δράσης και τη σημασία οργανισμών όπως ο ΟΗΕ, ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός και η Ευρωπαϊκή Ένωση. Επεσήμανε την ανάγκη στενότερης συνεργασίας μεταξύ κρατών και ναυτιλιακής βιομηχανίας, με αξιοποίηση της τεχνογνωσίας του ιδιωτικού τομέα και αυστηρή τήρηση των διεθνών κανόνων.
Ο Υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι στη σημερινή ρευστή παγκόσμια πραγματικότητα, πρέπει να ληφθούν υπόψη οι εντάσεις και οι πόλεμοι σε πολλαπλά μέτωπα, οι πιέσεις στην πολυμερή συνεργασία και η υποχώρηση της διεθνούς τάξης που βασίζεται σε κανόνες.
Κάλεσε τα κράτη με κοινές αξίες να υιοθετήσουν μια ρεαλιστική προσέγγιση απέναντι στις νέες προκλήσεις, κάνοντας λόγο για «ρεαλισμό αξιών».
Επιπτώσεις στη ναυτιλία και στις εφοδιαστικές αλυσίδες
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη, Αγλαΐα Μπαλτά, εστίασε στις επιπτώσεις της ναυτικής ανασφάλειας στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες και το κόστος για τους καταναλωτές.
Όπως ανέφερε, «η ναυτιλία είναι κάτι παραπάνω από μέσο εμπορίου· είναι ο σιωπηλός φύλακας της παγκόσμιας ευημερίας», τονίζοντας ότι κάθε διατάραξη της παγκόσμιας ναυτιλίας έχει άμεσο αντίκτυπο στους καταναλωτές.
Ο Ιδρυτής και Πρόεδρος του Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, Συμεών Τσομώκος, σημείωσε ότι η Ελλάδα, λόγω της ναυτικής της παράδοσης και του κομβικού της ρόλου, μπορεί να ηγηθεί της διεθνούς συζήτησης για τη ναυτική ασφάλεια. Υπογράμμισε τη σύνδεση μεταξύ ασφάλειας στη θάλασσα και οικονομικής ευημερίας στη στεριά.
Παγκόσμιες αγορές, ενεργειακή μετάβαση και τεχνολογικές προκλήσεις
Στη στρογγυλή τράπεζα που συντόνισε ο Ανώτερος Διπλωματικός Ανταποκριτής της ΕΡΤ, Φάνης Παπαθανασίου, συμμετείχαν διακεκριμένοι εμπειρογνώμονες από τον χώρο της ναυτιλίας και της ενέργειας.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε στην ασφάλεια του θαλάσσιου εμπορίου ως προϋπόθεση για προσιτή ενέργεια, σταθερές αγορές και βιώσιμη ενεργειακή μετάβαση.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στη χρήση τεχνολογιών όπως η τεχνητή νοημοσύνη, τα drones, η δορυφορική παρακολούθηση και το blockchain, που μπορούν να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα απέναντι στις σύγχρονες απειλές.
Η Julia Nesheiwat ανέδειξε τη σύνδεση της ενεργειακής με τη θαλάσσια ασφάλεια, αναφέροντας ως παράδειγμα τις επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα που αύξησαν το κόστος των ναύλων και επηρέασαν τις τιμές καυσίμων και αγαθών.
Παράλληλα, επισήμανε ότι το λιώσιμο των πάγων στην Αρκτική δημιουργεί νέες θαλάσσιες διαδρομές αλλά και νέες προκλήσεις ασφαλείας.
Ο Steven Wills αναφέρθηκε στην επιδείνωση της παγκόσμιας θαλάσσιας ασφάλειας σε ορισμένες περιοχές, επισημαίνοντας την ανάγκη για στρατηγική συνεργασία και αξιοποίηση τεχνολογίας για την παρακολούθηση και δρομολόγηση πλοίων.
Ο Gregory Ehrie τόνισε τη σημασία της προστασίας των λιμανιών, τα οποία διασφαλίζουν την τροφοδοσία τροφίμων και ενέργειας για εκατομμύρια ανθρώπους. Υπογράμμισε την ανάγκη για πολυεπίπεδη στρατηγική που συνδυάζει φυσική ασφάλεια, κυβερνοασφάλεια, σύγχρονες τεχνολογίες και διεθνή συνεργασία.