Στα ύψη παραμένουν τα ληξιπρόθεσμα χρέη του δημοσίου προς τους ιδιώτες προμηθευτές και φορολογούμενους, μετά την οριακή υποχώρηση που κατέγραψαν τον Απρίλιο, ενώ τα νοσοκομεία εξακολουθούν να αποτελούν τη «μαύρη τρύπα» των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, καθώς έχουν, μακράν, τα υψηλότερα ανεξόφλητα χρέη.
Διαπιστώνεται όμως ότι θεαματική αύξηση των χρεών τους παρουσιάζουν τους τελευταίους μήνες και οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, οι οφειλές των οποίων αυξήθηκαν κατά 86,7% μέσα στο πρώτο τετράμηνο του 2026.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους το άθροισμα των χρεών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης προς τους προμηθευτές του δημοσίου καθώς και των εκκρεμών επιστροφών φόρου διαμορφώθηκε τον Απρίλιο στο ποσό των 3.657 εκατ. ευρώ, μειωμένο κατά 73 εκατ. ευρώ, σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα Μάρτιο, αλλά αυξημένο κατά 358 εκατ. ευρώ, ή κατά 10,9% σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του 2025.
Παρά τα δημοσιονομικά πλεονάσματα που εμφανίζει ο προϋπολογισμός σε επίπεδο Κεντρικής Κυβέρνησης και ευρύτερα, της Γενικής της Κυβέρνησης, εντούτοις διαπιστώνεται πώς κάποιο πρόβλημα υφίσταται στη διαχείριση των πόρων και προκύπτουν ληξιπρόθεσμες οφειλές.
Δεν φαίνεται, επίσης, να αποδίδουν μέχρι τώρα και τα μέτρα στενότερης εποπτείας που έλαβε το περασμένο φθινόπωρο το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τα οποία προβλέπουν την περικοπή των κρατικών επιχορηγήσεων σε όσους δημόσιους φορείς καθυστερούν να αποπληρώσουν τις οφειλές τους, καθώς και τη δημοσιοποίηση των στοιχείων τους.
Πρόβλημα ρευστότητας
Σύμφωνα με τον ορισμό του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, ως ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις ορίζονται τα απλήρωτα τιμολόγια τα οποία παραμένουν σε εκκρεμότητα για περισσότερες από 90 ημέρες από την ημερομηνία υποχρέωσης εξόφλησης.
Να υπενθυμίσουμε (ξανά) πως, ο μηδενισμός των ληξιπρόθεσμων χρεών του δημοσίου προς τους ιδιώτες ήταν ένα από τα βασικά προαπαιτούμενα της τρόικας από το 2010, τόσο κατά την περίοδο των μνημονίων, όσο και στη μεταμνημονιακή εποπτεία, αλλά η σχετική δέσμευση παραμένει μετέωρη.
Η καθυστέρηση πέραν του τριμήνου, της αποπληρωμής των χρεών από το δημόσιο σε ιδιώτες στερεί ρευστότητα από επιχειρήσεις (κατά κύριο λόγο) αλλά και από φυσικά πρόσωπα, περιορίζει τη χρηματοδότηση της παραγωγικής δραστηριότητας, επιβαρύνεται η χρηματοοικονομική τους θέση, περιορίζεται η ανταγωνιστικότητά τους και ενισχύει την αβεβαιότητα.
Πρόκειται για μια εξέλιξη που επηρεάζει άμεσα τη λειτουργία της πραγματικής οικονομίας, σε μια περίοδο που το κόστος χρηματοδότησης παραμένει υψηλό και οι ανάγκες για κεφάλαια κίνησης αυξημένες.
Ιδιαίτερα έντονο είναι το πρόβλημα σε κλάδους που έχουν μεγάλη εξάρτηση από συμβάσεις με το Δημόσιο, όπως η υγεία, οι κατασκευές, οι τεχνολογικές υπηρεσίες, οι προμήθειες εξοπλισμού και τα έργα υποδομών.
Εντονότερο είναι το πρόβλημα στον κλάδο της υγείας, όπου διαπιστώνεται πως, τα δημόσια νοσοκομεία, τα οποία συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς προμηθευτές και οι καθυστερήσεις στις πληρωμές εταιρειών που προμηθεύουν ιατροφαρμακευτικό υλικό, εξοπλισμό και υπηρεσίες υγείας δημιουργούν σοβαρές πιέσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού του συστήματος υγείας.
Το αυξημένο κόστος που επωμίζονται οι επιχειρήσεις του κλάδου, λόγω της καθυστέρησης πληρωμή τους, μεταφέρεται στις τιμές των αγαθών και των υπηρεσιών που προμηθεύουν τις κρατικές υγειονομικές μονάδες.
Στο… ύψος τους οι οφειλές
Αναλυτικότερα το σύνολο των ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορέων Γενικής Κυβέρνησης προς τους ιδιώτες προμηθευτές, ανήλθε στο τέλος του Απριλίου σε 2.920 εκατ. ευρώ, μειωμένο κατά 44 εκατ. ευρώ, σε σχέση με το επίπεδο που είχαν διαμορφωθεί τον Μάρτιο (2.964 εκατ. ευρώ) αλλά είναι αυξημένο κατά 13,3% ή κατά 343 εκατ. ευρώ, σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του 2025. Οι οφειλές κατά κατηγορία φορέα παρουσιάζουν τις ακόλουθες μεταβολές:
Κρατικός προϋπολογισμός: Τα ληξιπρόθεσμα χρέη μειώθηκαν τον Απρίλιο σε σχέση με τον Μάρτιο κατά 16 εκατ. ευρώ και ανέρχονται σε 183 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το μεγαλύτερο ποσό ύψους 163 εκατ. ευρώ, αφορά σε εκκρεμείς πληρωμές στο πλαίσιο του ΠΔΕ, οι οποίες είναι αυξημένες κατά 53,7% σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2025.
Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης: Εμφανίζουν σημαντική άνοδο το πρώτο τετράμηνο του 2026 καθώς από 180 εκατ. ευρώ, τον Δεκέμβριο του 2025 αυξήθηκαν σταδιακά σε 336 εκατ. ευρώ, στο τέλος του Απριλίου.
Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης: Οι οφειλές τους κινούνται ανοδικά καθώς από τα 666 εκατ. ευρώ, που ήταν τον Δεκέμβριο του 2025 έφτασαν τον Απρίλιο στα 730 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 64 εκατ. ευρώ ή κατά 9,6%. Από το συνολικό ληξιπρόθεσμο χρέος τα 166 εκατ. ευρώ αποτελούν ληξιπρόθεσμες οφειλές του ΕΟΠΥΥ.
Λοιπά Νομικά Πρόσωπα: Εμφανίζουν σταθερά ληξιπρόθεσμα χρέη, τα οποία ανήλθαν σε 203 εκατ. ευρώ τον Απρίλιο, από 204 εκατ. ευρώ, τον Μάρτιο και έναντι 208 εκατ. ευρώ, τον Δεκέμβριο του 2025.
Νοσοκομεία: Αποτελούν τον «μεγάλο ασθενή» της δημοσιονομικής διαχείρισης. Τα ληξιπρόθεσμα χρέη τους ανήλθαν τον Απρίλιο σε 1.468 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 118 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Μάρτιο του 2026, αλλά είναι αυξημένα κατά 71 εκατ. ευρώ, ή κατά 5,1% σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του 2025.
Για τα χρέη των νοσοκομείων το ΓΛΚ διευκρινίζει ότι τα ποσά των ληξιπρόθεσμων χρεών του ΕΟΠΥΥ και των Νοσοκομείων εμφανίζουν τα μικτά ποσά και υφίσταται υποχρέωση από τους προμηθευτές για rebate και clawback που δεν έχει συμψηφιστεί ακόμα. Σε κάθε περίπτωση, τα υψηλά χρέη των νοσοκομείων, τα οποία έως και το 2020 ήταν κάτω από 500 εκατ. ευρώ, αποτελούν μια στρέβλωση για την οποία διαμαρτύρονται έντονα οι προμηθευτές του κλάδου της υγείας.
Επιστροφές φόρων
Σταθερότητα σε επίπεδα άνω των 700 εκατ. ευρώ επιδεικνύουν οι ληξιπρόθεσμες επιστροφές φόρων, οι οποίες στο τέλος του Απριλίου υποχώρησαν σε 737 εκατ. ευρώ από 766 εκατ. ευρώ τον Απρίλιο και έναντι 722 που ήταν τον Δεκέμβριο. Από το ποσό αυτό:
- 161 εκατ. ευρώ είναι οι εκκρεμείς επιστροφές άμεσων φόρων.
- 467 εκατ. ευρώ είναι οι εκκρεμείς επιστροφές έμμεσων φόρων (κυρίως ΦΠΑ).
- 5 εκατ. ευρώ είναι οι λοιποί φόροι.
- 104 εκατ. ευρώ, είναι εκκρεμείς επιστροφές μη φορολογικών εσόδων.
Εντός των ανωτέρω ποσών υπάρχει και ένα ποσό ύψους 191 εκατ. ευρώ, το οποίο δεν μπορεί να αποπληρωθεί λόγω εξωγενών παραγόντων, όπως είναι η μη ανταπόκριση δικαιούχου ή μη προσκόμιση δικαιολογητικών.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
