Η ελληνική οικονομία βρίσκεται σήμερα σε σαφώς ισχυρότερη θέση απέναντι σε μια ενδεχόμενη νέα ενεργειακή κρίση, σύμφωνα με τον Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδας Γιάννη Στουρνάρα. Όπως δήλωσε σε συνέντευξή του στο liberal.gr, «απόλυτα θωρακισμένη οικονομία δεν μπορεί να υπάρξει», ωστόσο η χώρα έχει πλέον μεγαλύτερη ανθεκτικότητα σε σχέση με το παρελθόν.
Ο Γιάννης Στουρνάρας επισήμανε ότι «η ελληνική οικονομία εισήλθε σε αυτή την περίοδο αβεβαιότητας από πολύ ισχυρότερη μακροοικονομική και δημοσιονομική θέση». Η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, η απρόσκοπτη πρόσβαση στις διεθνείς αγορές, η εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος και η μείωση του δημόσιου χρέους έχουν περιορίσει σημαντικά την ευπάθεια της χώρας απέναντι σε εξωτερικούς κραδασμούς.
Σύμφωνα με τον Διοικητή της ΤτΕ, «η χώρα διαθέτει σήμερα μεγαλύτερη ικανότητα απορρόφησης κρίσεων» χάρη στη διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών και τη σταδιακή προσαρμογή προς μεγαλύτερη ενεργειακή αυτάρκεια. Ωστόσο, η υψηλή εξάρτηση από εισαγόμενη ενέργεια και οι πληθωριστικές πιέσεις εξακολουθούν να αποτελούν παράγοντες κινδύνου, ιδίως σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης.
Δημοσιονομική σταθερότητα και περιθώρια ελιγμών
Ο Γιάννης Στουρνάρας σημείωσε ότι «σε αντίθεση με το παρελθόν, η ελληνική οικονομία διαθέτει πλέον ουσιαστικά περιθώρια ελιγμών». Η σημαντική δημοσιονομική προσαρμογή, τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα και η αποκλιμάκωση του χρέους δημιουργούν τον απαραίτητο χώρο για στοχευμένες παρεμβάσεις όταν χρειάζεται. Ταυτόχρονα, η μεγάλη διάρκεια του ελληνικού χρέους και το υψηλό ποσοστό σταθερού επιτοκίου περιορίζουν την έκθεση της χώρας σε μεταβολές των χρηματοπιστωτικών συνθηκών.
«Τα όποια δημοσιονομικά μέτρα χρειαστούν θα πρέπει να είναι αυστηρά στοχευμένα, προσωρινά και συμβατά με τη δημοσιονομική βιωσιμότητα», υπογράμμισε ο Διοικητής της ΤτΕ. Όπως εξήγησε, οι οριζόντιες παρεμβάσεις έχουν υψηλό κόστος και περιορισμένη αποτελεσματικότητα, ενώ μπορεί να ενισχύσουν τον πληθωρισμό. Προτεραιότητα πρέπει να δίνεται στη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων που πλήττονται από το ενεργειακό κόστος.
Επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης
Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας τόνισε ότι η ουσιαστική θωράκιση απέναντι σε μια νέα ενεργειακή κρίση περνά μέσα από την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης. Η μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και η διασφάλιση προσιτού ενεργειακού κόστους απαιτούν επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και εκσυγχρονισμό των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας.
Παράλληλα, η ενίσχυση των διασυνοριακών ενεργειακών διασυνδέσεων και η βελτίωση της λειτουργίας των αγορών ενέργειας μπορούν να αυξήσουν τον ανταγωνισμό και να μειώσουν το κόστος. Η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων λειτουργεί ως κρίσιμος σταθεροποιητικός μηχανισμός, στηρίζοντας τις επενδύσεις στην πράσινη μετάβαση και περιορίζοντας τις επιπτώσεις της εξωτερικής αστάθειας στην οικονομία.
Ανάγκη για ευρωπαϊκή απάντηση
Ο Γιάννης Στουρνάρας υπογράμμισε ότι «η ενεργειακή διαταραχή είναι κοινή και συμμετρική για την Ευρώπη» και καμία χώρα δεν μπορεί να την αντιμετωπίσει αποτελεσματικά μόνη της. Απαιτείται, όπως είπε, μια συντονισμένη ευρωπαϊκή απάντηση που θα περιλαμβάνει ενίσχυση της ενεργειακής ένωσης, κοινές επενδύσεις σε υποδομές, εμβάθυνση της δημοσιονομικής ενοποίησης και ανάπτυξη κοινών χρηματοδοτικών εργαλείων.
Η εμπειρία του NextGenerationEU απέδειξε, σύμφωνα με τον Διοικητή της ΤτΕ, ότι η συντονισμένη ευρωπαϊκή δράση μπορεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά κοινές κρίσεις, διατηρώντας τη δημοσιονομική σταθερότητα και ενισχύοντας την αναπτυξιακή δυναμική της Ευρώπης.