Αυξημένα κατά 6% είναι τα ποσά του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος που προσυμπλήρωσε η ΑΑΔΕ στα έντυπα Ε1 και Ε3 των ελευθέρων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολούμενων, γεγονός που οδηγεί στη βεβαίωση αυξημένου έως και 33,8% φόρου εισοδήματος.
Για να δουν μειώσεις στη φορολογία εισοδήματος, οι ελεύθεροι επαγγελματίες, θα πρέπει να κάνουν υπομονή ένα έτος, καθώς για τα εισοδήματα του 2026, τα οποία θα φορολογηθούν το 2027, αφενός θα ισχύσουν οι μειωμένοι συντελεστές της φορολογικής κλίμακας που ισχύουν για όλους από την 1η/1/2026, αφετέρου θα μειωθεί η προκαταβολή φόρου, που έχει εξαγγείλει ο πρωθυπουργός, αλλά δεν έχουν οριστικοποιηθεί ακόμη οι λεπτομέρειες.
Πάντως όσοι διαφωνούν με τα τεκμαρτά εισοδήματα που προσδιόρισε η ΑΑΔΕ, μπορούν να τα αμφισβητήσουν και να ζητήσουν φορολογικό έλεγχο προκειμένου να αποδείξουν τον ισχυρισμό τους, δηλώνοντας την επιθυμία τους στους κωδικούς κωδικούς 443-444.
Η επιλογή αυτή ενέχει σοβαρούς κινδύνους, όπως ο φόρος και τα πρόστιμα, που ενδεχομένως καταλογιστούν από τον έλεγχο, να είναι πολύ υψηλότερα του «τεκμαρτού φόρου».
Γιατί καθιερώθηκαν τα τεκμήρια
Τα τεκμαρτά εισοδήματα καθιερώθηκαν από το φορολογικό έτος 2023, για να περιοριστεί η φοροδιαφυγή στο χώρο των ελευθέρων επαγγελματιών καθώς διαπιστώθηκε ότι περισσότεροι από τους μισούς δήλωσαν εισοδήματα 5.000 – 10.000 ευρώ.
Στο πλαίσιο αυτό καθορίστηκαν ελάχιστα τεκμαρτά εισοδήματα, τα οποία ορίζονται με σημείο αναφοράς τον κατώτατο μισθό, που ισχύει την 31η Δεκεμβρίου του φορολογικού έτους και με τη λογική, ότι δεν μπορούν ορισμένοι φορολογούμενοι να δηλώνουν (και μάλιστα επί σειρά ετών) εισοδήματα κατώτερα των ελάχιστων αποδοχών που καταβάλλονται στον ιδιωτικό τομέα.
Έτσι, οι περίπου 400.000 επαγγελματίες που δηλώνουν εισοδήματα χαμηλότερα των τεκμαρτών, φορολογούνται πλέον με το τεκμαρτό, το οποίο πρέπει να σημειωθεί, αυξομειώνεται ανάλογα με τα έτη άσκησης της δραστηριότητας, την απασχόληση προσωπικού, ενώ ορισμένες ειδικές κατηγορίες απαλλάσσονται.
Τα ελάχιστα εισοδήματα για το 2026
Ειδικότερα σε ότι αφορά στα εισοδήματα που αποκτήθηκαν το φορολογικό έτος 2025 και θα φορολογηθούν φέτος, ελήφθη υπόψιν για τον προσδιορισμό τους, ο κατώτατος μισθός που ισχύει και είναι ύψους 880 ευρώ, αυξημένος κατά 6% σε σχέση με τον κατώτατο μισθό που ίσχυε το φορολογικό έτος 2024.
Στο πλαίσιο αυτό, για τα εισοδήματα του φορολογικού έτους 2025, το ύψος του ελαχίστου τεκμαρτού φορολογητέου εισοδήματος αυξήθηκε από 11.620 ευρώ που ήταν το 2024, σε 12.320 ευρώ (880 ευρώ Χ 14 μήνες) το 2025.
Έτσι, ο επαγγελματίας που ασκεί τη δραστηριότητα για 6 χρόνια, που είναι και η βάση υπολογισμού, θα φορολογηθεί φέτος για ελάχιστο εισόδημα 13.552 ευρώ, από 11.620 πέρυσι και ο φόρος που θα του βεβαιωθεί θα ανέλθει σε 1.681 ευρώ από 1.256 ευρώ πέρυσι, αυξημένος κατά 33,8%. Επίσης:
- Για τους επαγγελματίες που βρίσκονται στο 4ο έτος άσκησης δραστηριότητας, ισχύει ελάχιστο όριο φορολογητέου εισοδήματος μειωμένο κατά 67%, σε σύγκριση με το βασικό ποσό. Το τεκμαρτό εισόδημα για τους εν λόγω επαγγελματίες αυξάνεται σε 4.107 ευρώ (12.320 - 67%) έναντι 3.873 ευρώ (11.620 - 67%).
- Για όσους επαγγελματίες ασκούν δραστηριότητα λιγότερα από 4 έτη, δεν ισχύει το αντικειμενικό σύστημα φορολόγησης και φορολογούνται με βάση τα καθαρά κέρδη που δηλώνουν.
- Για τους επαγγελματίες που βρίσκονται στο 5ο έτος άσκησης δραστηριότητας, το ελάχιστο εισόδημα μειώνεται κατά 33%, οπότε για το 2025 αυξήθηκε σε 8.213 ευρώ από 7.747 το 2024.
- Για τους επαγγελματίες που ασκούν δραστηριότητα για 7 έως 9 έτη ισχύει προσαύξηση του βασικού τεκμαρτού ποσού κατά 10%, οπότε το ποσό αυτό διαμορφώθηκε σε 13.552 ευρώ για το φορολογικό έτος 2025, από 12.782 ευρώ που ήταν το φορολογικό έτος 2024.
- Για τους επαγγελματίες που ασκούν δραστηριότητα για 10 έως 12 έτη, το βασικό τεκμαρτό ποσό αυξάνεται κατά 20% και διαμορφώθηκε σε 14.907 ευρώ για το φορολογικό έτος 2025, από 14.060 ευρώ το φορολογικό έτος 2024.
- Για τους επαγγελματίες που ασκούν δραστηριότητα για περισσότερα από 12 έτη, η προσαύξηση ανέρχεται στο 30%, και το τεκμαρτό ποσό αυξάνεται στα 15.106 ευρώ για το φορολογικό έτος 2025, από 14.196 ευρώ για το φορολογικό έτος 2024.
Προσαύξηση λόγω προσωπικού
Όταν η ατομική επιχείρηση έχει και υπαλλήλους, το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημά του, όπως προκύπτει από την ανωτέρω διαδικασία, προσαυξάνεται:
- Κατά το 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας του προσωπικού, με ανώτατο όριο προσαύξησης τις 15.000 ευρώ.
- Κατά το 5% της τυχόν επιπλέον διαφοράς του ετήσιου κύκλου εργασιών της επιχείρησης από τον μέσο όρο ετήσιου κύκλου εργασιών όλων των επιχειρήσεων που ασκούν την ίδια δραστηριότητα βάσει Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας. Η προσαύξηση της περίπτωσης αυτής δεν υπολογίζεται όταν ο μέσος όρος του ετήσιου κύκλου εργασιών του αντίστοιχου Κ.Α.Δ. δεν υπερβαίνει τις 10.000 ευρώ ή όταν το πλήθος των επιτηδευματιών που υπάγονται στον συγκεκριμένο Κ.Α.Δ. δεν υπερβαίνει τους 30.
Το ποσό που προσδιορίζεται με βάση τα παραπάνω συγκρίνεται με τον μέγιστο καταβαλλόμενο ετήσιο μισθό σε εργαζόμενο της επιχείρησης και το μεγαλύτερο μεταξύ των δύο ποσών λαμβάνεται υπόψη ως το τελικό ποσό του ελαχίστου ετησίου τεκμαρτού φορολογητέου εισοδήματος της επιχείρησης.
Οι νέες εξαιρέσεις και μειώσεις
Με τις νέες διατάξεις που νομοθετήθηκαν, για φέτος (φορολογικό έτος 2025) εξαιρούνται από την τεκμαρτή φορολόγηση ή μειώνεται το τεκμαρτό βάρος για τις ακόλουθες κατηγορίες φορολογουμένων:
- Οι νέες μητέρες που ασκούν ελεύθερο επάγγελμα κατά το έτος γέννησης του παιδιού τους και στα επόμενα δύο χρόνια. Συγκεκριμένα, η απαλλαγή για τις νέες μητέρες επαγγελματίες από το τεκμαρτό εισόδημα θα ισχύσει άμεσα από τα εισοδήματα του 2025 (δηλώσεις 2026), καθώς και για τα εισοδήματα του 2026 και 2027 που θα φορολογηθούν τα έτη 2027 και 2028.
- Μειώνονται κατά 50% τα τεκμαρτά εισοδήματα που προκύπτουν με τα αντικειμενικά κριτήρια για τις ατομικές επιχειρήσεις που εδρεύουν σε οικισμούς από 501 έως 1.500 κατοίκους, με εξαίρεση τους οικισμούς της Αττικής.
- Μειώνεται το τεκμαρτό εισόδημα κατά 30% για τους πωλητές προϊόντων σε λαϊκές αγορές. Το μέτρο ισχύει για τα εισοδήματα του 2025 που θα φορολογηθούν φέτος.
Άλλες απαλλαγές
Εξακολουθούν και ισχύουν οι απαλλαγές από τεκμαρτό τρόπο φορολόγησης:
- Αγρότες, ανεξαρτήτως μεγέθους δραστηριότητας.
- Ελεύθεροι επαγγελματίες με «μπλοκάκι», εφόσον συνεργάζονται με έως τρεις εργοδότες.
- Άτομα με αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του 80%, λόγω περιορισμένης επαγγελματικής ικανότητας.
- Καφενεία σε κοινότητες έως 500 κατοίκων ή σε νησιά κάτω των 3.100 κατοίκων.
- Ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές που συνεργάζονται με έως δύο ασφαλιστικές εταιρείες και έχουν δηλώσει ως επαγγελματική έδρα την κατοικία τους.
- Νέοι επαγγελματίες κατά τα τρία πρώτα έτη από την έναρξη δραστηριότητας, προκειμένου να διευκολυνθεί η ένταξή τους στην αγορά.
Ισχύουν επίσης και οι μειώσεις κατά 50% στο τεκμαρτό εισόδημα για τις ακόλουθες περιπτώσεις:
- Επαγγελματίες με ποσοστό αναπηρίας 67%–79%.
- Μονογονεϊκές οικογένειες με ανήλικα τέκνα, εφόσον αποδεικνύεται η αποκλειστική επιμέλεια.
- Γονείς εξαρτώμενων τέκνων με αναπηρία τουλάχιστον 67%.
- Πολύτεκνες οικογένειες, για την ενίσχυση της οικογενειακής συνοχής.
- Εκμεταλλευτές ταξί με ποσοστό ιδιοκτησίας στο όχημα έως 25%.
- Εκμεταλλευτές σχολικών κυλικείων.