Μαθητές γυμνασίου και λυκείου στην Ελλάδα κατάφεραν να αποκωδικοποιήσουν τη νοτιοαμερικανική γλώσσα Καπανάχουα, που μιλιόταν από μόλις 50 άτομα στο Περού, σύμφωνα με την πιο πρόσφατη καταγραφή γλωσσών υπό εξαφάνιση. Παράλληλα, ασχολήθηκαν με την απειλούμενη νειλοσαχαρική γλώσσα Ταμπάκ από το Σουδάν, την ιθαγενή γλώσσα Γουαράο από τη Βενεζουέλα και την Ταμίλ, δραβιδική γλώσσα της Ινδίας με 86 εκατομμύρια ομιλητές.
Συνολικά 211 μαθητές από τη Βόρεια Ελλάδα και 300 από την Κεντρική και Νότια Ελλάδα συμμετείχαν στη 2η Μαθητική Ολυμπιάδα Γλωσσολογίας, που διοργάνωσαν οι Τομείς Γλωσσολογίας των Τμημάτων Φιλολογίας του ΕΚΠΑ και του ΑΠΘ, καθώς και το Τμήμα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΑΠΘ. Ο διαγωνισμός πραγματοποιήθηκε στις 14 Φεβρουαρίου σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με εξεταστικά κέντρα τα πανεπιστημιακά αμφιθέατρα των δύο ιδρυμάτων.
Οι μαθητές που αρίστευσαν θα βραβευτούν σε ειδικές εκδηλώσεις, ενώ τέσσερις –ένας από τη Θεσσαλονίκη και τρεις από την Αθήνα– θα εκπροσωπήσουν την Ελλάδα στη Διεθνή Ολυμπιάδα Γλωσσολογίας, που θα διεξαχθεί στο Βουκουρέστι από τις 26 Ιουλίου έως τις 2 Αυγούστου 2026.
Η σημασία της Ολυμπιάδας και ο εκπαιδευτικός της ρόλος
«Η Διεθνής Ολυμπιάδα Γλωσσολογίας είναι ένας θεσμός που καθιερώθηκε πριν από δύο δεκαετίες και για να μπορέσει μία χώρα να συμμετέχει απαιτείται η διοργάνωση εθνικού διαγωνισμού», ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η καθηγήτρια Γλωσσολογίας στο ΕΚΠΑ Σπυριδούλα Βαρλοκώστα. Όπως εξήγησε, στόχος της ελληνικής διοργάνωσης είναι οι μαθητές να έρθουν σε επαφή με τη Γλωσσολογία και να κατανοήσουν τους μηχανισμούς μέσω των οποίων ο ανθρώπινος νους παράγει λόγο.
Ο διαγωνισμός δεν απαιτεί προετοιμασία ή προηγούμενη γνώση. Οι μαθητές καλούνται να ενεργοποιήσουν συνδυαστικές, κριτικές και αναλυτικές δεξιότητες, βασικά εργαλεία του θεωρητικού γλωσσολόγου.
«Η εμπειρία της εξέτασης μοιάζει με την επίλυση ενός παζλ ή ενός sudoku», τόνισε η καθηγήτρια Γλωσσολογίας στο ΑΠΘ Ανθή Ρεβυθιάδου. Οι συμμετέχοντες ενεργοποίησαν την αναλυτική και συνθετική τους σκέψη, αντιμετωπίζοντας τον διαγωνισμό σαν παιχνίδι αποκωδικοποίησης γλωσσικών μοτίβων.
Οι προκλήσεις και τα αποτελέσματα
Οι γρίφοι βασίστηκαν σε τρία υποσυστήματα της γλώσσας: σημασία, φωνολογική μορφή και σύνταξη. Πολλοί μαθητές αρίστευσαν σε δύο τομείς, ενώ το πιο απαιτητικό σημείο αποδείχθηκε η ρινικοποίηση, δηλαδή η διαδικασία κατά την οποία ένας φθόγγος αποκτά ρινική χροιά.
«Οι μαθητές δηλώνουν ενθουσιασμένοι όταν έρχονται σε επαφή με γλώσσες που δεν γνώριζαν καν ότι υπάρχουν», πρόσθεσε η κ. Βαρλοκώστα, επισημαίνοντας ότι αξιολογείται κυρίως ο τρόπος σκέψης και η επιχειρηματολογία που οδηγεί στη λύση.
Η προοπτική της Γλωσσολογίας και η σύνδεσή της με την τεχνητή νοημοσύνη
Η πρώτη Μαθητική Ολυμπιάδα Γλωσσολογίας στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε το 2025, με τους νικητές να εκπροσωπούν τη χώρα στη Διεθνή Ολυμπιάδα στην Ταϊπέι της Ταϊβάν. Σήμερα, οι τομείς Γλωσσολογίας του ΕΚΠΑ και του ΑΠΘ επιδιώκουν να αναδείξουν τη σημασία της επιστήμης αυτής στη σύγχρονη εποχή.
Όπως υπογραμμίζουν οι κ.κ. Βαρλοκώστα και Ρεβυθιάδου, υπάρχει αυξανόμενη διεθνής ζήτηση για γλωσσολόγους, ιδιαίτερα στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, όπου η κατανόηση της δομής της γλώσσας είναι κρίσιμη για την αξιοπιστία των γλωσσικών μοντέλων.
Η Γλωσσολογία συνδέεται στενά με τις τεχνολογικές εξελίξεις, καθώς τα σύγχρονα μοντέλα χρειάζονται βαθιά γλωσσική γνώση για να κατανοήσουν πώς δομείται και λειτουργεί η ανθρώπινη γλώσσα.
Η ενίσχυση της Γλωσσολογίας στην εκπαίδευση
Στόχος των διοργανωτών είναι η ενίσχυση της παρουσίας της Γλωσσολογίας στην εκπαίδευση, μέσα από τη θεσμοθέτηση Ομίλων Γλωσσολογίας στα σχολεία και την ενεργότερη συμμετοχή της εκπαιδευτικής κοινότητας στον διαγωνισμό. Στη φετινή διοργάνωση συμμετείχαν τόσο μαθητές που εκπροσώπησαν οργανωμένα τα σχολεία τους όσο και άλλοι που συμμετείχαν ατομικά.
Η φετινή Ολυμπιάδα υποστηρίχθηκε από τις Κοσμητείες, τις Πρυτανείες και τις Εταιρείες Αξιοποίησης και Διαχείρισης Περιουσίας των δύο πανεπιστημίων, με τη σημαντική συμβολή δεκάδων εθελοντών.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
