ΓΔ: 2132.56 0.10% Τζίρος: 267.45 εκ. € Τελ. ενημέρωση: 17:25:01
Ακρόπολη Αθήνας παλιά
Φωτο: Shutterstck

Μετακομίσεις νοικοκυριών κάθε 1η Σεπτεμβρίου στην Αθήνα του 19ου αιώνα

Στην Αθήνα του 1887, πριν το φθινόπωρο, οι δρόμοι γεμίζουν άμαξες και κάρα με νοικοκυριά που μετακομίζουν, καθώς στις πόρτες ξεπροβάλλουν τα γνωστά "ΕΝΟΙΚΙΑΖΕΤΑΙ".

Η ετήσια μετακόμιση της 1ης Σεπτεμβρίου αποτέλεσε για δεκαετίες χαρακτηριστικό φαινόμενο της Αθήνας, διαμορφώνοντας μοναδικές εικόνες στους δρόμους της πόλης. Από τα μέσα του 19ου αιώνα και έως τις αρχές του 20ού, η πρωτεύουσα γνώριζε κάθε φθινόπωρο ένα μαζικό κύμα μετακινήσεων, με φορτωμένες άμαξες και κάρα να διασχίζουν τους δρόμους, κουβαλώντας ολόκληρα νοικοκυριά.

Το φαινόμενο αυτό δεν ήταν τυχαίο. Η ραγδαία αύξηση του πληθυσμού μετά την απελευθέρωση και την ανακήρυξη της Αθήνας ως πρωτεύουσας δημιούργησε έντονες ανάγκες στέγασης. Εκατοντάδες νεοφερμένοι από την επαρχία αναζητούσαν στέγη, συχνά σε πρόχειρα καταλύματα ή ακόμη και κάτω από τον αττικό ουρανό, όπως επισημαίνουν οι περιηγητές της εποχής.

Η επιλογή της 1ης Σεπτεμβρίου ως ημερομηνίας μαζικής μετακόμισης έχει βαθιές ρίζες στην παράδοση. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές, το έθιμο ενδέχεται να σχετίζεται με τον αρχαίο μήνα Μεταγειτνιώνα, περίοδο κατά την οποία πραγματοποιούνταν μετακινήσεις στην αρχαία Αθήνα. Παράλληλα, η έναρξη του εκκλησιαστικού έτους την ίδια ημέρα προσέδιδε συμβολικό χαρακτήρα στη μετακόμιση.

Με την αύξηση της ζήτησης για κατοικίες, το real estate της εποχής απέκτησε δυναμική. Ιδιοκτήτες ακινήτων εκμεταλλεύονταν την ανάγκη για στέγη, αυξάνοντας τα ενοίκια και απομακρύνοντας ενοικιαστές προς όφελος νέων, συχνά με υψηλότερο αντίτιμο. Η πρακτική αυτή προκάλεσε κοινωνικές αντιδράσεις και συχνά καταγγελίες στον Τύπο, με χαρακτηριστικές αναφορές στην "απληστία των λίγων" που εκμεταλλεύονταν τους πολλούς.

Η κατάσταση οδήγησε στην παρέμβαση της πολιτείας, ειδικά μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους. Το 1912, με εκτελεστικό βασιλικό διάταγμα, τέθηκαν περιορισμοί στις εξώσεις και εισήχθη το Ενοικιοστάσιο, θεσπίζοντας όρους προστασίας για τους ενοικιαστές. Παρά τις αντιδράσεις των ιδιοκτητών, το μέτρο καθιερώθηκε σταδιακά, αλλά η 1η Σεπτεμβρίου παρέμεινε σημείο αναφοράς για τη λήξη και έναρξη μισθώσεων.

Αν και με την πάροδο του χρόνου οι συνθήκες άλλαξαν και η σημασία της συγκεκριμένης ημερομηνίας μειώθηκε, ο Σεπτέμβριος διατηρείται στη συλλογική μνήμη ως ο μήνας των μετακομίσεων. Η ιστορία αυτή αποτυπώνει την εξέλιξη της αγοράς κατοικίας στην Αθήνα και τη διαχρονική σχέση της με τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες.

Πηγές: «Αθηναϊκή Μετοικεσία» Ελ. Σκιαδά, «Η Ιστορία των Αθηναίων» Δ. Καμπούρογλου, «Τα πρώτα αθηναϊκά σπίτια (1832-1860)» Αγ. Κόκκου, «Η Ελλάδα του Όθωνα» Εντ. Αμπού, «Για την Αρχιτεκτονική» Αρ. Κωνσταντινίδη, «Η Αθήνα ξένη στον εαυτό της» Ι. Τσιώμη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος, Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Εφημερίδων και Περιοδικού Τύπου, Αρχαιολογία της πόλης των Αθηνών.

Google news logo Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Κλειστός σταθμός μετρό
ΧΡΗΣΤΙΚΑ

Αλλαγές στη Γραμμή 2 του Μετρό: Ποιοι σταθμοί κλείνουν νωρίτερα την Κυριακή

Από 15 έως 23 Μαρτίου, οι σταθμοί Ομόνοια, Πανεπιστήμιο, Σύνταγμα (Γρ.2) και Ακρόπολη θα κλείνουν στις 21:40 λόγω εργασιών στη Γραμμή 2 του Μετρό. Οι σταθμοί Ομόνοια (Γρ.1) και Σύνταγμα (Γρ.3) θα λειτουργούν κανονικά.
Περιπολικό Ελληνικής Αστυνομίας
ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Αστυνομικός συνελήφθη μετά από θανατηφόρο τροχαίο στην Αθήνα

Αστυνομικός της Άμεσης Δράσης συνελήφθη για επικίνδυνη οδήγηση και ανθρωποκτονία από αμέλεια, μετά από θανατηφόρο τροχαίο με θύμα 63χρονο στο κέντρο της Αθήνας. Διενεργείται προανάκριση και Ένορκη Διοικητική Εξέταση.
Υπουργείο Εργασίας επιγραφή
ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Συγχαρητήρια ΕΕ για Εθνική Κοινωνική Συμφωνία και Συλλογικές Συμβάσεις

Η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Κομισιόν Roxana Minzatu επισκέφθηκε την Αθήνα κατόπιν πρόσκλησης της Νίκης Κεραμέως, συζητώντας εργασιακά και κοινωνικά θέματα με υπουργούς και γενικούς γραμματείς στο υπουργείο Εργασίας.