Η σημερινή Σύνοδος των Υπουργών Άμυνας του ΝΑΤΟ, που πραγματοποιείται στη βάση της Συμμαχίας στις Βρυξέλλες, αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά τη συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν και με την παρουσία του υπουργού Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ. Στο επίκεντρο της ατζέντας βρίσκονται η ανακατανομή των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη και οι αμυντικές δαπάνες των κρατών-μελών.
Ο Αμερικανός υπουργός Πολέμου, Πιτ Χέγκσεθ, χρησιμοποίησε αυστηρό τόνο απέναντι στους Ευρωπαίους ομολόγους του, στέλνοντας σαφές μήνυμα για τις ευθύνες των συμμάχων. Κατά τη δεκάλεπτη ομιλία του, έκανε ιστορική αναδρομή από το ΝΑΤΟ 1.0 έως το σημερινό ΝΑΤΟ 3.0, υπογραμμίζοντας ότι «η Ευρώπη δεν θα ήταν εξαρτημένη από τις ΗΠΑ» αλλά μια ισχυρή στρατιωτική δύναμη, σύμμαχος μιας δυνατής Αμερικής.
Ο κ. Χέγκσεθ επισήμανε ότι το ΝΑΤΟ 2.0 «παρασύρθηκε σε επιχειρήσεις εκτός περιοχής», οδηγώντας σε μια εποχή «δωρεάν επιβίβασης», όπου ορισμένα μέλη επωφελήθηκαν χωρίς να συνεισφέρουν επαρκώς. Με το ΝΑΤΟ 3.0, σημείωσε, η Συμμαχία επιστρέφει στις ρίζες της ως καθαρά στρατιωτική συμμαχία.
Αναφερόμενος στην αύξηση των αμυντικών δαπανών και στο πρότυπο του 5% του ΑΕΠ που αποφασίστηκε στη Χάγη, τόνισε πως «ορισμένοι από τους συμμάχους μας έλαβαν το μήνυμα και ανέλαβαν δράση». Παράλληλα, αναφέρθηκε και στη δέσμευση των ΗΠΑ να υπερβούν τα δικά τους πρότυπα δαπανών του ΝΑΤΟ, προσθέτοντας ότι εργάζεται προσωπικά στο Καπιτώλιο για να διασφαλίσει την υλοποίηση αυτής της πολιτικής.
Ο υπουργός Πολέμου αναφέρθηκε επίσης στην απόσυρση αμερικανικών στρατευμάτων από την Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι τον Μάιο το Υπουργείο Πολέμου ενημέρωσε τους συμμάχους για τη μείωση της αμερικανικής συνεισφοράς στο μοντέλο δυνάμεων του ΝΑΤΟ. Όπως είπε, «οι σύμμαχοι μπορούν και πρέπει να καλύψουν αυτά τα κενά», ενώ προειδοποίησε ότι υπάρχουν ακόμη «πραγματικές οπισθοδρομήσεις» που δεν μπορούν να αγνοηθούν.
Κριτική για τη στάση των συμμάχων στη Μέση Ανατολή
Ο κ. Χέγκσεθ άσκησε έντονη κριτική στους συμμάχους για τη στάση τους στον πόλεμο της Μέσης Ανατολής, χαρακτηρίζοντας «ντροπιαστικό» το γεγονός ότι δεν ανταποκρίθηκαν στο αίτημα των ΗΠΑ για στήριξη. Υπενθύμισε ότι «ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ έθεσε στους συμμάχους μας μια δοκιμασία» ζητώντας τη συνδρομή τους, την οποία πολλοί αρνήθηκαν ή απέφυγαν με νομικές προφάσεις.
Όπως τόνισε, «σε ορισμένες περιπτώσεις, αναγκαστήκαμε να μεταφέρουμε στρατιωτικές δυνατότητες από μία χώρα σε άλλη ή ακόμη και εκτός χωρών-μελών του ΝΑΤΟ», επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει καμία δικαιολογία γι’ αυτή την εξέλιξη.
Η «Αναθεώρηση ΝΑΤΟ 3.0»
Ο Αμερικανός υπουργός ανακοίνωσε την έναρξη εξάμηνης αναθεώρησης, με τίτλο «Αναθεώρηση ΝΑΤΟ 3.0», η οποία θα εξετάσει τη διάταξη των αμερικανικών δυνάμεων και τις βάσεις στην Ευρώπη. Η διαδικασία θα πραγματοποιηθεί με τη συμβολή των Ενόπλων Δυνάμεων και της Ευρωπαϊκής Διοίκησης των ΗΠΑ, στοχεύοντας σε μια πραγματική αξιολόγηση ευθυνών.
Σκοπός, όπως εξήγησε, είναι να διασφαλιστεί ότι το ΝΑΤΟ κινείται προς ένα μοντέλο όπου η Ευρώπη θα αναλαμβάνει την ηγεσία και την κύρια ευθύνη για την άμυνά της. Επιπλέον, προειδοποίησε ότι οι ετήσιες συνεισφορές των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ θα εξαρτώνται από την τήρηση των στόχων των μελών για τις αμυντικές δαπάνες. «Όπου οι σύμμαχοι δεν δαπανούν με την απαιτούμενη αποφασιστικότητα, οι δικές μας συνεισφορές θα μειώνονται», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ολοκληρώνοντας, ο Πιτ Χέγκσεθ υπογράμμισε πως το ΝΑΤΟ πρέπει να εξελιχθεί σε μια αμφίδρομη σχέση, όπου η Ευρώπη θα μοιράζεται ισότιμα τα βάρη της ασφάλειας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να εξεταστούν και «μη συμβατικές επιλογές» στο πλαίσιο της νέας αναθεώρησης.