Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ αναμένεται να απευθυνθεί σήμερα στους πολίτες και στο κόμμα του, επιχειρώντας να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη μετά τις βαριές απώλειες του Εργατικού Κόμματος στις τοπικές εκλογές της Πέμπτης. Η ομιλία του θεωρείται κρίσιμη για τη διατήρηση της θέσης του, καθώς αυξάνεται η δυσαρέσκεια τόσο στην κοινωνία όσο και στο εσωτερικό του κόμματος.
Ύστερα από δύο χρόνια στην πρωθυπουργία, ο Στάρμερ αντιμετωπίζει τη σοβαρότερη πολιτική κρίση της θητείας του. Οι Εργατικοί τον θεωρούν υπεύθυνο για την εκλογική ήττα, ενώ η Ντάουνινγκ Στριτ έδωσε στη δημοσιότητα αποσπάσματα της σημερινής του ομιλίας, όπου αναμένεται να υπογραμμίσει ότι «για να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα δεν αρκούν οι σταδιακές αλλαγές».
Σε συνέντευξή του στην εφημερίδα The Observer, ο Στάρμερ δήλωσε αποφασισμένος να παραμείνει στην πρωθυπουργία για να ολοκληρώσει «το έργο για το οποίο εξελέγη τον Ιούλιο του 2024». Η εβδομάδα αυτή είναι κρίσιμη, καθώς την Τετάρτη ο βασιλιάς Κάρολος θα παρουσιάσει τα κυβερνητικά σχέδια για τη νέα κοινοβουλευτική περίοδο.
Κατά την ομιλία του, ο Στάρμερ θα αναφερθεί στις προτεραιότητές του, δίνοντας έμφαση στη σύσφιξη των δεσμών με την ΕΕ, με στόχο η Βρετανία να «ενισχυθεί οικονομικά, εμπορικά και στον τομέα της άμυνας».
Εσωκομματική αναταραχή και πολιτικές πιέσεις
Οι τοπικές εκλογές ανέδειξαν σημαντικές απώλειες για τους Εργατικούς, που έχασαν έδαφος από το ακροδεξιό κόμμα Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ, ακόμη και σε παραδοσιακά τους προπύργια. Παράλληλα, οι Πράσινοι κέρδισαν ψήφους στα αστικά κέντρα, εντείνοντας την πίεση προς την ηγεσία.
Η πρώην υπουργός και βουλευτής Κάθριν Γουέστ δήλωσε ότι, αν δεν υπάρξει συμφωνία στο υπουργικό συμβούλιο για αντικαταστάτη του Στάρμερ, θα κινηθεί η ίδια για την προκήρυξη εσωτερικών εκλογών. Ωστόσο, σύμφωνα με τους κανόνες του κόμματος, απαιτείται η στήριξη 81 βουλευτών, κάτι που καθιστά την πρόταση δύσκολη στην υλοποίηση.
Περίπου 30 βουλευτές έχουν ζητήσει την αποχώρηση του Στάρμερ, σύμφωνα με τον ιστότοπο LabourList. Παρά τις αντιδράσεις, η στενή του σύμμαχος Μπρίτζετ Φίλιπσον σημείωσε ότι «οι εσωτερικές εκλογές για να αλλάξουμε κατεύθυνση (...) δεν είναι η σωστή απάντηση».
Προκλήσεις και σενάρια διαδοχής
Από την ανάληψη της εξουσίας τον Ιούλιο του 2024, ο Στάρμερ έχει δεχθεί επικρίσεις για πολιτικές που θεωρήθηκαν αντικοινωνικές και για τη σκληρότερη στάση του στο μεταναστευτικό. Παράλληλα, η οικονομία δεν έχει ανακάμψει, ενώ σκιά έχουν ρίξει στην κυβέρνηση οι παραιτήσεις υπουργών και το σκάνδαλο με τον διορισμό του Πίτερ Μάντελεσον ως πρεσβευτή στις ΗΠΑ.
Η διεθνής παρουσία του Στάρμερ, ιδιαίτερα στις σχέσεις με τον Αμερικανό πρόεδρο Τραμπ και στα ζητήματα του Ιράν και της Ουκρανίας, έχει αποσπάσει θετικά σχόλια, χωρίς ωστόσο να αντισταθμίσει τις εσωτερικές δυσκολίες. Η απουσία προφανούς διαδόχου φαίνεται να τον ευνοεί προσωρινά.
Μεταξύ των πιθανών διαδόχων αναφέρονται η Άντζελα Ρέινερ και ο υπουργός Υγείας Γουές Στρίτινγκ, ενώ ο δημοφιλής δήμαρχος του Μάντσεστερ Άντι Μπέρναμ δεν μπορεί να διεκδικήσει την ηγεσία καθώς δεν είναι βουλευτής. Κανείς από αυτούς δεν έχει ζητήσει δημόσια την παραίτηση του πρωθυπουργού.
Η Ρέινερ τόνισε σε ανάρτησή της ότι «ο πρωθυπουργός πρέπει τώρα να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να ορίσει την αλλαγή την οποία έχει ανάγκη η χώρα», προσθέτοντας πως «πιθανόν αυτή να είναι η τελευταία μας ευκαιρία».