Κίνα: Στο στόχαστρο το κίνημα άρνησης της σκληρής εργασίας

Το υπουργείο Κρατικής Ασφαλείας της Κίνας προκάλεσε εντύπωση με ένα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου αποδίδει σε «αντικινεζικές δυνάμεις στο εξωτερικό» την εμφάνιση του φαινομένου tangping – της άρνησης δηλαδή της σκληρής εργασίας. 

Η τάση αυτή, που έχει εξαπλωθεί τα τελευταία χρόνια, εκφράζει τη δυσαρέσκεια μιας μερίδας της νεολαίας απέναντι στον φρενήρη ρυθμό εργασίας του λεγόμενου «996», δηλαδή από τις 9 το πρωί έως τις 9 το βράδυ, έξι ημέρες την εβδομάδα.

Σύμφωνα με το υπουργείο, οι «αντικινεζικές δυνάμεις» επιδιώκουν να υπονομεύσουν τα κέρδη της ανάπτυξης και το μέλλον της χώρας. 

«Ένα έθνος είναι ισχυρό όταν η νεολαία του είναι ισχυρή», δηλώνει ένστολος αξιωματούχος στο βίντεο που κυκλοφόρησε στα τέλη Απριλίου, καταγγέλλοντας όσους παρουσιάζουν το tangping ως μορφή δικαιοσύνης και τη σκληρή εργασία ως εκμετάλλευση.

Η συγκεκριμένη επικοινωνιακή πρωτοβουλία καταδεικνύει την ανησυχία του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος σε μια περίοδο επιβράδυνσης της οικονομίας και αυξημένης διεθνούς πίεσης. 

Μετατρέποντας το φαινόμενο σε ζήτημα εσωτερικής ασφάλειας, η κρατική εξουσία επιχειρεί να απονομιμοποιήσει όσους επιλέγουν την «παραίτηση» από την αναμενόμενη κοινωνική συμπεριφορά, σε ένα σύστημα όπου η πολιτική αμφισβήτηση είναι σχεδόν αδύνατη.

Η νεολαία και η παθητική αντίσταση

Για πολλούς Κινέζους, το tangping συνιστά μορφή παθητικής αντίστασης απέναντι σε ένα μοντέλο ανάπτυξης που καθιερώθηκε όταν η χώρα επιδίωκε να γίνει η δεύτερη οικονομική δύναμη του κόσμου. 

Παρά την εντυπωσιακή ισχύ της Κίνας, ένα μέρος της νεολαίας απομακρύνεται από το καταναλωτικό πρότυπο. Η κρίση των ακινήτων, η ανεργία των πτυχιούχων και η κοινωνική πίεση για απόκτηση παιδιών οδηγούν πολλούς νέους να αποστασιοποιούνται.

Το κόμμα, εγκλωβισμένο στο αφήγημα του «κινεζικού θαύματος» που προωθεί ο Σι Τζινπίνγκ, δυσκολεύεται να προσφέρει στη νεολαία μια εναλλακτική πέρα από τον εθνικισμό και τον υλισμό. 

Η επιστροφή σε προπαγανδιστικά μοτίβα περί ξένων συνωμοσιών δείχνει την αδυναμία κατανόησης ενός φαινομένου κοινωνικής κόπωσης. Επί διακυβέρνησης Σι Τζινπίνγκ, τα περιθώρια ελεύθερου διαλόγου έχουν περιοριστεί, ο έλεγχος του Διαδικτύου είναι αυστηρός και η έννοια της κοινωνίας των πολιτών θεωρείται ύποπτη δυτικοποίησης.

Έτσι, ακόμη και η απλή άρνηση κάποιων νέων να «πεθάνουν στη δουλειά» αντιμετωπίζεται ως απειλή για την κρατική ασφάλεια. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει μια εσωτερική αδυναμία, που έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα παντοδυναμίας που επιδιώκει να προβάλει το Πεκίνο.