Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να εμπλουτίσει τον υφιστάμενο κανονισμό και να προτείνει νέα νομοθετική πράξη για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων αποτελεί σημαντική τομή για την αντιμετώπιση ενός πεδίου που έως σήμερα παραμένει ανεπαρκώς ρυθμισμένο και εποπτευόμενο.
Σύμφωνα με ανακοίνωση, η HOTREC (Πανευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Ξενοδοχείων, Εστιατορίων και Καφέ) και η EFFAT (Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Συνδικάτων Τροφίμων, Γεωργίας και Τουρισμού) χαιρετίζουν την πρωτοβουλία της Επιτροπής, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού σχεδίου για την προσιτή στέγαση. Οι δύο οργανισμοί αναγνωρίζουν ότι οι ρυθμιστικές ανισορροπίες μεταξύ των βραχυχρόνιων μισθώσεων και των παραδοσιακών παρόχων καταλυμάτων έχουν προκαλέσει στρεβλώσεις στις αγορές στέγης σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις.
Από το 2014, οι Ευρωπαίοι Κοινωνικοί Εταίροι HOTREC και EFFAT ανταλλάσσουν τακτικά απόψεις για τον αντίκτυπο της λεγόμενης «οικονομίας διαμοιρασμού» στον τομέα φιλοξενίας, στο πλαίσιο του κλαδικού κοινωνικού διαλόγου. Η συνεργασία αυτή έχει οδηγήσει σε κοινές δηλώσεις που αποτυπώνουν τη διαρκή ανησυχία για τις επιπτώσεις των νέων μορφών τουριστικής δραστηριότητας.
Οι στρεβλώσεις της αγοράς στέγης
Όπως σημειώνεται στην ανακοίνωση, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις εξελίχθηκαν σε ταχέως αναπτυσσόμενο στοιχείο του τουριστικού οικοσυστήματος. Σε περιοχές με ήδη επιβαρυμένες αγορές στέγης, η εξάπλωσή τους έχει περιορίσει τη διαθεσιμότητα μακροχρόνιων μισθώσεων και έχει συμβάλει στην αύξηση των τιμών ενοικίασης και πώλησης. Παρά την αυξανόμενη επαγγελματοποίηση του κλάδου, οι μισθώσεις αυτές παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεπαρκώς ρυθμισμένες, δημιουργώντας προκλήσεις όπως αθέμιτο ανταγωνισμό, αδήλωτη εργασία, φοροδιαφυγή και πίεση στις τοπικές αγορές στέγης.
Η HOTREC και η EFFAT τονίζουν επίσης ότι οι εργαζόμενοι στον τομέα της φιλοξενίας επηρεάζονται έντονα από την έλλειψη στέγης, γεγονός που αυξάνει το κόστος διαβίωσης και δυσχεραίνει την πρόσβαση σε κατοικία κοντά στον χώρο εργασίας. Οι εποχικοί και μετανάστες εργαζόμενοι, που αποτελούν μεγάλο μέρος του εργατικού δυναμικού, είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι σε αυτό το πλαίσιο.
Η ανάγκη για ισότιμο ρυθμιστικό πλαίσιο
Οι δύο οργανισμοί υπογραμμίζουν ότι τα ξενοδοχεία υπόκεινται ήδη σε εκτεταμένες εθνικές υποχρεώσεις, όπως πρότυπα ασφάλειας, φορολογικές υποχρεώσεις και κανόνες προστασίας των καταναλωτών. Ένα συνεκτικό, βασισμένο σε δεδομένα και προβλέψιμο ευρωπαϊκό πλαίσιο μπορεί να ενδυναμώσει τις τοπικές Αρχές, επιτρέποντάς τους να εφαρμόζουν στοχευμένα μέτρα για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που προκύπτουν από τις βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Η κάλυψη του υπάρχοντος ρυθμιστικού κενού, μέσω συγκρίσιμων υποχρεώσεων για τις ΒΜΑ και τα ξενοδοχεία, θεωρείται κρίσιμη για τη μείωση της στεγαστικής πίεσης. Η HOTREC και η EFFAT καλούν τους νομοθέτες της ΕΕ να διασφαλίσουν ότι η επικείμενη νομοθετική πράξη θα:
- Εξασφαλίζει συνεπή εφαρμογή του κανονισμού για τις ΒΜΑ σε όλα τα κράτη-μέλη.
- Παρακολουθεί τον αντίκτυπο των ΒΜΑ σε περιοχές με έντονη στεγαστική πίεση.
- Θεσπίζει μέτρα για ισοδύναμα επίπεδα υγείας, ασφάλειας και προστασίας με τα ξενοδοχεία.
- Προωθεί τον θεμιτό ανταγωνισμό και αποτρέπει το κοινωνικό ντάμπινγκ.
- Επιβάλλει βασικές ρυθμιστικές υποχρεώσεις τόσο σε επαγγελματίες όσο και σε ιδιώτες οικοδεσπότες.
- Ενισχύει την επιβολή των κανόνων μέσω επαρκών πόρων και πρόσβασης σε δεδομένα.
Προς μια ισορροπημένη ευρωπαϊκή αγορά φιλοξενίας
Η HOTREC και η EFFAT θεωρούν ότι η ενσωμάτωση αυτών των προτάσεων στη νέα νομοθεσία θα στηρίξει το ευρωπαϊκό σχέδιο για την προσιτή στέγαση και θα αντιμετωπίσει τις στρεβλώσεις που προκαλούν οι βραχυχρόνιες μισθώσεις. Παράλληλα, θα ενισχύσει τον θεμιτό ανταγωνισμό, θα προστατεύσει τις ποιοτικές θέσεις εργασίας στον τομέα της φιλοξενίας και θα ενδυναμώσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών στην ευρωπαϊκή αγορά.
Οι Ευρωπαίοι Κοινωνικοί Εταίροι ζητούν, πάνω απ’ όλα, ίσους όρους ανταγωνισμού μεταξύ των φορέων εκμετάλλευσης βραχυχρόνιων μισθώσεων και των παραδοσιακών παρόχων καταλυμάτων, ώστε συγκρίσιμες δραστηριότητες να υπόκεινται σε ισοδύναμους κανόνες και υποχρεώσεις.