Στη 4η Ετήσια Συνάντηση Εκπροσώπων Εθνικών Σημείων Επαφής του Προγράμματος του ΟΑΣΕ για την Ασφάλεια των Δημοσιογράφων και την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης, που πραγματοποιήθηκε στη Βέρνη της Ελβετίας στις 15-16 Απριλίου, συμμετείχε ο γενικός γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, Δημήτρης Κιρμικίρογλου, ως Εθνικό Σημείο Επαφής της Ελλάδας.
Η συνάντηση φιλοξενήθηκε στο κτήριο Bernerhof, με τη συμμετοχή εκπροσώπων από 25 χώρες-μέλη του ΟΑΣΕ. Ο κ. Κιρμικίρογλου παρουσίασε την πρόοδο της Ελλάδας στην εφαρμογή της Απόφασης 3/18 για την Ασφάλεια των Δημοσιογράφων των Υπουργών των χωρών μελών του ΟΑΣΕ.
Στην τοποθέτησή του, αναφέρθηκε στον Νόμο 5253/2025, που ενσωματώνει τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό Ελευθερίας Μέσων Ενημέρωσης (EMFA) και θεσπίζει το πλαίσιο για το Ελληνικό Συμβούλιο Μέσων Ενημέρωσης. Επίσης, παρουσίασε την Εθνική Στρατηγική για την Παιδεία στα Μέσα, τη χρηματοδότηση του Παρατηρητηρίου των Στρατηγικών Νομικών Αγωγών SLAPPs της ΠΟΕΣΥ και τις θεσμικές εγγυήσεις συντακτικής ανεξαρτησίας.
Όπως υπογράμμισε ο κ. Κιρμικίρογλου, «ο Τύπος βάλλεται διεθνώς -από τη βία, τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα και τα ανελεύθερα καθεστώτα που επενδύουν σε ελεγχόμενους αλγόριθμους αντί σε κριτικές φωνές», ενώ πρόσθεσε ότι «οι απαντήσεις πρέπει να είναι κοινές και αποφασιστικές».
Τόνισε ακόμη ότι «η Ελλάδα είναι απολύτως προσηλωμένη σε μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύουν τα μέσα ενημέρωσης και θα διασφαλίζουν την ελευθερία του Τύπου ως απαρέγκλιτη προϋπόθεση της υγιούς δημοκρατίας». Οι μεταρρυθμίσεις αυτές προκάλεσαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον κατά τη διάρκεια των συζητήσεων, αναδεικνύοντας τη χώρα σε «χώρα αναφοράς για μεταρρυθμίσεις στον τομέα των Μέσων Ενημέρωσης».
Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ασφάλεια των Δημοσιογράφων
Κεντρικό σημείο της παρουσίασης αποτέλεσε το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ασφάλεια των Δημοσιογράφων, που ενσωματώνεται στο άρθρο 40 του Ν. 5253/2025. Πρόκειται για το πρώτο ολοκληρωμένο στρατηγικό πλαίσιο της χώρας, τριετούς ορίζοντα, για την προστασία των επαγγελματιών των Μέσων Ενημέρωσης.
Το Σχέδιο δομείται σε οκτώ Στρατηγικούς Πυλώνες, με συγκεκριμένους στόχους και δείκτες αξιολόγησης KPI, αξιοποιώντας καλές πρακτικές από χώρες με εμπειρία στην προστασία των δημοσιογράφων. Η διαδικασία διαβούλευσης αναμένεται να ξεκινήσει τον Μάιο του 2026, με κύκλο περιφερειακών εργαστηρίων σε όλη τη χώρα και ολοκλήρωση έως τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους.
Ο ρόλος του ICSJ και οι δράσεις εκπαίδευσης
Κεντρικό ρόλο στο Σχέδιο έχει το Διεθνές Κέντρο Εκπαίδευσης για την Ασφάλεια Δημοσιογράφων (ICSJ) του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, επίσημος συνεργάτης του ΟΑΣΕ για την περίοδο 2025-2026.
Τον Μάρτιο του 2026, το ICSJ διοργάνωσε στη Θεσσαλονίκη το 3ο Διεθνές Συνέδριο «Τραύμα και Ανθεκτικότητα στη Σύγχρονη Δημοσιογραφία», καθώς και την 3η Σχολή Εκπαίδευσης «Ασφάλεια Δημοσιογράφων» στο Κέντρο Επιχειρήσεων Υποστήριξης Ειρήνης στο Κιλκίς.
Πρωτοβουλίες για τη νέα γενιά και τα τοπικά μέσα
Η ΓΓΕΕ επενδύει στη νέα γενιά, αναπτύσσοντας συνεργασίες με πανεπιστήμια και δημιουργώντας Περιφερειακά Κέντρα Μέσων (Regional Media Hubs) για την ενίσχυση των τοπικών οικοσυστημάτων ενημέρωσης. Παράλληλα, υλοποιεί το πρόγραμμα «Καλλιεργώντας Κριτικούς Αναγνώστες» σε σχολεία της χώρας.
Η Ελλάδα συμμετέχει στο Πρόγραμμα του ΟΑΣΕ για την Ασφάλεια Δημοσιογράφων από τον Αύγουστο του 2022 και έχει αναγνωριστεί ως χώρα εφαρμογής καλών πρακτικών «Spotlight Case».