Σύμφωνα με ενημερωτικό σημείωμα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο αφθώδης πυρετός αποτελεί εξαιρετικά μεταδοτικό ιογενές νόσημα που πλήττει τα δίχηλα ζώα, όπως βοοειδή, αιγοπρόβατα και χοίρους. Παρά τη σοβαρότητά του για την κτηνοτροφία, δεν συνιστά απειλή για τη δημόσια υγεία.
Η νόσος έχει σημαντικές επιπτώσεις στην κτηνοτροφική παραγωγή και το εμπόριο ζωικών προϊόντων, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την πρόληψη και τον έλεγχο της διασποράς της.
Τι είναι και πώς μεταδίδεται
Ο αφθώδης πυρετός χαρακτηρίζεται από υψηλή μεταδοτικότητα, καθώς εξαπλώνεται τόσο με άμεση επαφή όσο και έμμεσα μέσω οχημάτων, εξοπλισμού, υποδημάτων ή ανθρώπινης δραστηριότητας. Επιπλέον, μπορεί να μεταδοθεί και αερογενώς, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο εξάπλωσης.
Αφορά κυρίως βοοειδή, αιγοπρόβατα και χοίρους, αλλά και ορισμένα άγρια δίχηλα είδη. Τα κύρια συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, ανορεξία, φυσαλίδες στο στόμα, στα άκρα και στον μαστό, διαβρώσεις, χωλότητα, σιελόρροια και μείωση της παραγωγής. Σε νεαρά ζώα ενδέχεται να προκαλέσει οξεία μυοκαρδίτιδα και αιφνίδιο θάνατο.
Κατηγορία Α και μέτρα ελέγχου
Η νόσος κατατάσσεται στα νοσήματα Κατηγορίας Α, δηλαδή σε εκείνα που δεν ενδημούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και απαιτούν άμεση εφαρμογή αυστηρών μέτρων ελέγχου με την πρώτη επιβεβαίωση εστίας.
Οι αρμόδιες αρχές προχωρούν σε θανάτωση όλων των ευαίσθητων ζώων, ασφαλή διαχείριση νεκρών και μολυσμένων προϊόντων, καθώς και σε καθαρισμό και απολύμανση των εγκαταστάσεων.
Περιορισμοί και ζώνες προστασίας
Για την αποτροπή της διασποράς του ιού, επιβάλλονται περιορισμοί στις μετακινήσεις ζώων, προϊόντων, ανθρώπων και υλικών. Το νομικό πλαίσιο προβλέπει αυστηρή βιοπροφύλαξη και επιτήρηση.
Γύρω από κάθε εστία ορίζονται ζώνες: προστασίας τουλάχιστον 3 χιλιομέτρων, επιτήρησης τουλάχιστον 10 χιλιομέτρων και απαγορευμένη ζώνη τουλάχιστον 20 χιλιομέτρων, για τουλάχιστον 30 ημέρες. Οι περιοχές αυτές υπόκεινται σε ειδικούς περιορισμούς και συνεχή επιδημιολογική παρακολούθηση.
Μήνυμα προς τους κτηνοτρόφους
Το Υπουργείο τονίζει την ανάγκη απόλυτης συμμόρφωσης με τα προβλεπόμενα μέτρα, αυστηρή τήρηση των κανόνων βιοπροφύλαξης και αποφυγή κάθε μη αναγκαίας μετακίνησης ζώων, προϊόντων και υλικών που θα μπορούσαν να συμβάλουν στη διασπορά της νόσου.