Στη Βουλή κατατέθηκε το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης με τίτλο «Σύσταση και λειτουργία Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου παρακολούθησης υποθέσεων διαφθοράς, παρεμβάσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας και λοιπές διατάξεις». Το νομοσχέδιο θα συζητηθεί στην αρμόδια επιτροπή την Τρίτη, 17 Φεβρουαρίου 2026.
Στόχος είναι η συστηματική παρακολούθηση των υποθέσεων διαφθοράς, η εξαγωγή συμπερασμάτων για τη βέλτιστη εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου και η ενίσχυση της απονομής της ποινικής δικαιοσύνης. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας δικαίου και η αποτελεσματικότερη λειτουργία των δικαστικών αρχών.
Ενιαίο Ψηφιακό Μητρώο και εκσυγχρονισμός διαδικασιών
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, το Μέρος Α' του νομοσχεδίου αντιμετωπίζει την απουσία ενιαίου ψηφιακού μηχανισμού για την καταγραφή και παρακολούθηση υποθέσεων διαφθοράς. Η δημιουργία του Ψηφιακού Μητρώου θα επιτρέψει τη συγκέντρωση στατιστικών δεδομένων και θα στηρίξει το έργο των δικαστικών και εισαγγελικών αρχών.
Το Κεφάλαιο Β' του Μέρους Β' περιλαμβάνει παρεμβάσεις που συμπληρώνουν τη μεταρρύθμιση του ν. 5221/2025, διευκρινίζοντας και βελτιώνοντας τις διαδικασίες της πολιτικής δίκης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην επιτάχυνση των διαδικασιών αναίρεσης και στην απλούστευση της διαδικασίας ενώπιον του Αρείου Πάγου.
Παράλληλα, εκσυγχρονίζεται η διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης και πλειστηριασμών μέσω της πλήρους ψηφιακής ροής για κατασχέσεις και δηλώσεις τρίτων, αξιοποιώντας την πλατφόρμα της Ομοσπονδίας Δικαστικών Επιμελητών Ελλάδας (portal.odee.gr).
Ρυθμίσεις για τη στελέχωση και τη λειτουργία των δικαστηρίων
Το Κεφάλαιο Γ' του Μέρους Β' ρυθμίζει μεταβατικά και εφαρμοστικά ζητήματα του ν. 5221/2025, καταργώντας επικαλυπτόμενες διατάξεις και επικαιροποιώντας τον πίνακα του άρθρου 61Α του Κώδικα Δικηγόρων για ενιαία εφαρμογή.
Στο Κεφάλαιο Β' του Μέρους Γ' προβλέπεται η εξειδικευμένη στελέχωση Ποινικού Τμήματος στα Εφετεία Αθηνών και Θεσσαλονίκης για την αντιμετώπιση καθυστερήσεων, καθώς και η σαφής ρύθμιση της διαδικασίας επιλογής με κλήρωση. Ρυθμίζονται επίσης θέματα που αφορούν την υπηρεσιακή συνέχεια δικαστικών υπαλλήλων και τις προϋποθέσεις προαγωγής στο Ελεγκτικό Συνέδριο.
Αναδιοργάνωση του Ελεγκτικού Συνεδρίου
Το Κεφάλαιο Γ' του Μέρους Γ' επικεντρώνεται στη λειτουργία του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με αναδιάρθρωση της υπηρεσιακής του δομής. Αυξάνονται οι θέσεις Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΠΕ) και μειώνονται οι θέσεις Τεχνολογικής (ΤΕ) και Υποχρεωτικής Εκπαίδευσης (ΥΕ), ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες σε εξειδικευμένο προσωπικό.
Παράλληλα, ρυθμίζεται η αναπλήρωση Τμηματαρχών, αντιμετωπίζεται το ζήτημα μαζικών συνταξιοδοτήσεων και προβλέπεται δυνατότητα απαλλαγής Επιτρόπων που απουσιάζουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα, προς όφελος της εύρυθμης λειτουργίας του θεσμού.
Λειτουργικά ζητήματα και νέες διατάξεις
Το Κεφάλαιο Δ' του Μέρους Γ' περιλαμβάνει ρυθμίσεις για την ενίσχυση των οργανικών θέσεων δικαστικών και εισαγγελικών λειτουργών, καθώς και νέες προϋποθέσεις για συμβολαιογράφους, όπως η πιστοποίηση e-auction. Προβλέπεται επίσης η επιθεώρηση αποσπασμένων δικαστικών λειτουργών και η αναγνώριση των «Σπιτιών του Παιδιού» ως οργανικών μονάδων με σαφές διοικητικό πλαίσιο.
Επιπλέον, ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με το προσωπικό του Υπουργείου Δικαιοσύνης, τον καθορισμό ορίων σελίδων για συγκεκριμένα δικόγραφα, τον υπολογισμό πλασματικής έκτισης ποινής, καθώς και τη δυνατότητα αντικατάστασης ποινής με κοινωφελή εργασία. Τέλος, μεταφέρεται η αρμοδιότητα ρύθμισης θεμάτων αποφυγής σύγκρουσης συμφερόντων κυβερνητικών αξιωματούχων.