Στη σημασία της πρόληψης και της ενίσχυσης των μηχανισμών Πολιτικής Προστασίας αναφέρθηκε ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, σε συνέντευξή του στο «ERTNews».
Ο υπουργός τόνισε την ανάγκη για συστηματικές επενδύσεις στην πρόληψη και θεσμική αναβάθμιση του κρατικού μηχανισμού, με φόντο τα ακραία καιρικά φαινόμενα που, όπως ανέφερε, αποτελούν πλέον μια νέα κανονικότητα.
Αναφερόμενος στην πρόσφατη τραγωδία στη βιομηχανία «Βιολάντα» στα Τρίκαλα, ο κ. Κεφαλογιάννης εξέφρασε συλλυπητήρια στις οικογένειες των θυμάτων.
Επισήμανε ότι από την πρώτη στιγμή βρέθηκε στο σημείο κλιμάκιο της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, σε συνεργασία με τις εισαγγελικές Αρχές, για τη διασφάλιση του χώρου και τη συλλογή κρίσιμων στοιχείων.
Δύο πραγματογνώμονες, ηλεκτρολόγος και χημικός μηχανικός, έχουν οριστεί για να διερευνήσουν τα αίτια της έκρηξης που οδήγησε στην πυρκαγιά.
Για τα ακραία καιρικά φαινόμενα, ο υπουργός υπογράμμισε ότι η πρόληψη είναι η βασική προτεραιότητα, ώστε να μετριάζονται οι συνέπειες και, κυρίως, να αποτρέπονται απώλειες ανθρώπινων ζωών.
Τόνισε ότι κανένα κράτος δεν μπορεί να είναι απολύτως έτοιμο απέναντι στην κλιματική κρίση, αλλά μπορεί να ενισχύσει την ανθεκτικότητά του μέσω σχεδιασμού, προετοιμασίας και έγκαιρης προειδοποίησης.
Ειδική αναφορά έκανε στο σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης 112, διευκρινίζοντας ότι λειτουργεί ως μέτρο πρόληψης και όχι ως εργαλείο μετακύλισης ευθυνών.
Το 112, σύμφωνα με τον υπουργό, ενεργοποιήθηκε μόνο στο 5,5% των δασικών πυρκαγιών, όταν υπήρχε άμεσος κίνδυνος για ανθρώπινες ζωές, μετά από εισήγηση της αρμόδιας Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου.
Τεχνολογική αναβάθμιση και νέα προγράμματα πρόληψης
Ο κ. Κεφαλογιάννης παρουσίασε το πρόγραμμα ΑΙΓΙΣ, μέσω του οποίου ενισχύεται η εθνική βάση δεδομένων και αξιοποιείται η Τεχνητή Νοημοσύνη για την πρόβλεψη και την εξέλιξη πλημμυρικών φαινομένων και δασικών πυρκαγιών.
Ανακοίνωσε επίσης τη σύσταση υποεπιτροπής εκτίμησης πλημμυρικού κινδύνου, με στόχο την κάλυψη υφιστάμενων κενών και την περαιτέρω εξειδίκευση στην έγκαιρη προειδοποίηση.
Έμφαση έδωσε στη σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ κράτους, περιφερειών και δήμων, επισημαίνοντας ότι το νέο νομοσχέδιο «Ενεργή Μάχη» υποχρεώνει τους δήμους να καταθέτουν σχέδια πρόληψης, τα οποία θα περιλαμβάνουν τα ευάλωτα σημεία και τις κρίσιμες υποδομές.
Η ύπαρξη αυτών των σχεδίων θα συνδέεται με τη δυνατότητα χρηματοδότησης και αποκατάστασης μετά από φυσικές καταστροφές.
Δασικές πυρκαγιές: Στοιχεία και συγκρίσεις
Παρουσιάζοντας στοιχεία για τις δασικές πυρκαγιές, ο υπουργός σημείωσε ότι φέτος στην Ευρώπη κάηκαν πάνω από δέκα εκατομμύρια στρέμματα, έναντι μέσου όρου 3,4 εκατ. στρεμμάτων την τελευταία εικοσαετία.
Τόνισε ότι η Ελλάδα, μαζί με την Κροατία, ήταν από τις λίγες χώρες που κατέγραψαν μείωση των καμένων εκτάσεων, σε αντίθεση με χώρες όπως η Γερμανία, η Ισπανία και η Πορτογαλία, όπου οι αυξήσεις ήταν ιδιαίτερα μεγάλες.
Αναφέρθηκε επίσης στη συμβολή του προγράμματος ANTINERO, των ομάδων ΕΜΟΔΕ, στη χρήση drones για επιτήρηση και στην ενίσχυση των εναέριων μέσων. Υπογράμμισε ότι ο μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας δοκιμάστηκε στα όριά του διαχειριζόμενος δεκάδες ταυτόχρονες πυρκαγιές.
Ο ανθρώπινος παράγοντας και η ατομική ευθύνη
Ο κ. Κεφαλογιάννης τόνισε ότι το 70% των πυρκαγιών οφείλεται σε ανθρώπινα αίτια, κυρίως σε αμέλεια. Το τελευταίο διάστημα έχει αυστηροποιηθεί το πλαίσιο ποινών, με περισσότερες προφυλακίσεις, πρόστιμα και δημεύσεις περιουσιών, ενώ η ατομική ευθύνη παραμένει κρίσιμος κρίκος στην αλυσίδα της Πολιτικής Προστασίας.
Κλείνοντας, ο υπουργός αναφέρθηκε στη συνολική αναβάθμιση του τομέα Πολιτικής Προστασίας, τονίζοντας ότι έχουν γίνει σημαντικά βήματα σε επίπεδο δομών, προσωπικού και τεχνολογίας.
Η Ελλάδα βρίσκεται πλέον στις πρώτες θέσεις της Ευρώπης στον τομέα αυτό, χωρίς όμως να υπάρχει περιθώριο εφησυχασμού, καθώς οι προκλήσεις παραμένουν σύνθετες και διαρκώς εξελισσόμενες.