Νέο «σοκ» στις διεθνείς αγορές ενέργειας λόγω της κλιμάκωσης των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, που έχουν οδηγήσει τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου σε ιστορικά επίπεδα, με το κόστος μεταφοράς τους να έχει εκτοξευθεί.
Η κρίσιμη θαλάσσια δίοδος μεταξύ Ιράν και Ομάν, από την οποία διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και μεγάλες ποσότητες LNG, έχει ουσιαστικά παραλύσει, έπειτα από επιθέσεις σε πλοία που διέπλεαν την περιοχή.
Οποιαδήποτε μακροχρόνια διακοπή θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω άνοδο των τιμών ενέργειας, αυξάνοντας τον πληθωρισμό και επιβαρύνοντας τις οικονομίες που εξαρτώνται από εισαγόμενα καύσιμα.
Στα ύψη το LNG μετά τη διακοπή παραγωγής από την Qatar Energy
Την κατάσταση πιέζει ακόμη περισσότερο η απόφαση της Qatar Energy να αναστείλει τη λειτουργία της μεγαλύτερης μονάδας LNG στον κόσμο ύστερα από χθεσινή ιρανική επίθεση με drone.
Έτσι, οι τιμές του φυσικού αερίου αυξάνονται εν μέσω αβεβαιότητας για το χρονικό διάστημα διακοπής των εξαγωγών LNG από το Κατάρ και τον αντίκτυπο που θα έχει αυτό στις παγκόσμιες προμήθειες ενέργειας.
Αρκετοί αγοραστές ζητούν την πρόωρη παράδοση των αποστολών υγροποιημένου φυσικού αερίου, προκειμένου να καλύψουν την τρέχουσα ζήτηση, ελπίζοντας ότι η κατάσταση θα εξομαλυνθεί σύντομα.
Στον απόηχο των εξελίξεων στον Περσικό Κόλπο, τα ολλανδικά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης επόμενου μήνα, σημείο αναφοράς για το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο, βρίσκονται πάνω από τα 55 ευρώ ανά μεγαβατώρα, καταγράφοντας άνοδο πάνω από 34%.
Νέα ανάλυση της Goldman Sachs αναθεώρησε ανοδικά την πρόβλεψή της για το TTF, ενώ σε σενάριο διακοπής άνω των δύο μηνών δεν αποκλείει κίνηση πάνω από τα 100 ευρώ.
Ειδικότερα, εκτιμά ότι, καθώς οι εισαγωγές LNG της Βορειοδυτικής Ευρώπης περιορίζονται, το ολλανδικό συμβόλαιο αναφοράς TTF θα κινηθεί αισθητά υψηλότερα, εισερχόμενο στη λεγόμενη ζώνη υποκατάστασης φυσικού αερίου με πετρέλαιο (gas-to-oil).
Η ζώνη αυτή τοποθετείται μεταξύ 45 και 71 ευρώ ανά μεγαβατώρα και θεωρείται κρίσιμη ώστε να ενισχυθούν τα κίνητρα για πλήρωση των ευρωπαϊκών αποθηκών, με στόχο την επίτευξη τουλάχιστον 80% της χωρητικότητας έως το καλοκαίρι.
Στο πλαίσιο αυτό, η Goldman Sachs αναθεώρησε ανοδικά την πρόβλεψή της για το συμβόλαιο Απριλίου 2026 του TTF στα 55 ευρώ ανά μεγαβατώρα, από 36 ευρώ προηγουμένως, επίπεδο υψηλότερο από τις τρέχουσες προθεσμιακές τιμές. Παράλληλα, η μέση εκτίμηση για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 διαμορφώνεται πλέον στα 45 ευρώ, επίσης αυξημένη σε σχέση με τις προηγούμενες προβλέψεις.
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι οι κίνδυνοι είναι αμφίπλευροι, ωστόσο με σαφή κλίση προς τα πάνω. Σε περίπτωση που η πλήρης διακοπή των καταριανών ροών διαρκέσει περισσότερο από έναν μήνα, το TTF θα μπορούσε να προσεγγίσει τα 70 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Αν η αναστολή ξεπεράσει τους δύο μήνες, δεν αποκλείεται ακόμη και υπέρβαση των 100 ευρώ, προκειμένου να προκληθεί ισχυρότερη μείωση της ζήτησης σε παγκόσμιο επίπεδο ενόψει του επόμενου χειμώνα.
Όπως επισημαίνεται στην ανάλυση, η αναστολή της παραγωγής 80 εκατ. τόνων LNG ετησίως στο Κατάρ μεταφράζεται σε απώλεια περίπου 302 εκατ. κυβικών μέτρων ημερησίως, δηλαδή σχεδόν 19% της παγκόσμιας προσφοράς LNG βραχυπρόθεσμα.
Παρά τις ενδείξεις για περιορισμένες ζημιές στις εγκαταστάσεις, η αβεβαιότητα ως προς τη διάρκεια της διακοπής εντείνει τη μεταβλητότητα, επαναφέροντας δυναμικά τον γεωπολιτικό κίνδυνο στο επίκεντρο των αγορών ενέργειας.
Άλμα 40% στα ναύλα LNG
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Reuters, λόγω της διακοπής εξαγωγών LNG από το Κατάρ, έχει σημειωθεί σημαντική αύξηση στο κόστος μεταφοράς του υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Οι ημερήσιοι ναύλοι στον Ατλαντικό ανήλθαν στα 61.500 δολάρια (αύξηση 43%), ενώ στον Ειρηνικό έφτασαν τα 41.000 δολάρια (άνοδος 45%), σύμφωνα με την Spark Commodities.
Αναλυτές εκτιμούν ότι τα spot ναύλα ενδέχεται να ξεπεράσουν ακόμη και τα 100.000 δολάρια ημερησίως εντός της εβδομάδας, καθώς η διαθεσιμότητα πλοίων παραμένει περιορισμένη και οι διαχειριστές φορτίων προσπαθούν να αντιμετωπίσουν καθυστερήσεις που είχαν ήδη δημιουργηθεί λόγω καιρικών φαινομένων τον Φεβρουάριο.
Μέχρι να διασφαλιστεί η ασφαλής διέλευση των πλοίων, η ναυτιλιακή δραστηριότητα στην περιοχή αναμένεται να παραμείνει περιορισμένη, με τις διεθνείς αγορές να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις σε ένα από τα πιο ευαίσθητα γεωπολιτικά μέτωπα του πλανήτη.
Πιέσεις και στις τιμές του πετρελαίου
Όσον αφορά στο πετρέλαιο τώρα, κινείται ανοδικά, με το Brent στα 81,3 δολάρια (+4,53%) και το αμερικανικό αργό στα 74,1 δολάρια το βαρέλι (+4,04%).
Αξίζει να σημειώσουμε πως οκτώ βασικά μέλη της συμμαχίας OPEC+ (Σαουδική Αραβία, Ιράκ, Κουβέιτ, Ρωσία, ΗΑΕ, Αλγερία, Ομάν και Καζακστάν) συμφώνησαν να αυξήσουν το ανώτατο όριο παραγωγής κατά 206.000 βαρέλια ημερησίως από τον Απρίλιο, μία κίνηση που εντάσσεται σε ευρύτερο σχέδιο σταδιακής άρσης των περικοπών που είχαν επιβληθεί τα προηγούμενα έτη.
Και παρότι η απόφαση είχε προεξοφληθεί εν μέρει πριν από την κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή, η χρονική συγκυρία της αποκτά ιδιαίτερη σημασία αν και ο Οργανισμός αποφεύγει επισήμως να συνδέσει την απόφαση με τη σύγκρουση.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
