Σε μια προσπάθεια να ενισχυθεί η φερεγγυότητα των ενοικιαστών και να προστατευτούν οι υποψήφιοι δανειολήπτες από υπερχρέωση, η κυβέρνηση και η Τράπεζα της Ελλάδος προχωρούν στη σύσταση δύο νέων ψηφιακών εργαλείων, τα οποία θα ενεργοποιηθούν εντός του 2026 και αναμένεται να αναδιαμορφώσουν τον τρόπο με τον οποίο γίνονται οι συμφωνίες για αγορά ή ενοικίαση κατοικίας.
Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων (ΚΜΠ), το οποίο ξεκίνησε την πρώτη φάση της λειτουργίας του στις 23/1, καθώς και το Μητρώο Φερεγγυότητας Ενοικιαστών, που αναμένεται να μπει σε πιλοτική εφαρμογή μέσα στο προσεχές διάστημα, στοχεύουν στη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, παρέχοντας στοιχεία που επιβεβαιώνουν τη δυνατότητα των πολιτών να είναι συνεπείς στις οφειλές τους, είτε πρόκειται για ένα νέο δάνειο είτε για μίσθωμα ακινήτου.
Ανάμεσα στα δεδομένα που συλλέγουν οι πλατφόρμες είναι το ιστορικό πληρωμών, τα είδη των παρεχόμενων εξασφαλίσεων και κάθε άλλη πληροφορία που σχετίζεται με κάθε μορφής πίστωση, καθώς και ληξιπρόθεσμες οφειλές από δηλωμένα μισθώματα ή τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις για απλήρωτα ενοίκια.
Ως αποτέλεσμα, οι υποψήφιοι δανειολήπτες έχουν ένα επιπλέον επίπεδο προστασίας απέναντι σε ένα δάνειο που είναι επίφοβο να γίνει «κόκκινο», ενώ οι ιδιοκτήτες κλειστών ακινήτων θα έχουν ένα ακόμη κίνητρο να ρίξουν τις κατοικίες στη μακροχρόνια μίσθωση, καθώς θα μπορούν να επιλέξουν έναν συνεπή και αξιόπιστο ενοικιαστή.
Πώς λειτουργεί το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων της ΤτΕ
Στοχεύοντας στην ενίσχυση της διαφάνειας και την καλύτερη πληροφόρηση προς οφειλέτες και πιστωτές, η Τράπεζα της Ελλάδος έθεσε σε λειτουργία το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων (ΚΜΠ), συμβάλλοντας στην πρόληψη της υπερχρέωσης και στη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.
Ουσιαστικά αποτελεί ένα ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα στο οποίο συλλέγονται και αποθηκεύονται σε αναλυτική βάση το ιστορικό πληρωμών, τα είδη των παρεχόμενων εξασφαλίσεων και κάθε άλλη πληροφορία που σχετίζεται με κάθε μορφής πίστωση προς φυσικά ή νομικά πρόσωπα και εν γένει χρηματοδοτικά ιδρύματα.
Σε πρώτη φάση, η πλατφόρμα επιτρέπει σε κάθε οφειλέτη να έχει την πλήρη εικόνα της πιστωτικής του κατάστασης, μέσω της Πιστωτικής Έκθεσης, η οποία χορηγείται κατόπιν υποβολής σχετικής ηλεκτρονικής αίτησης, χωρίς κάποια οικονομική επιβάρυνση.
Επιπλέον, οι οφειλέτες έχουν τη δυνατότητα υποβάλλουν ηλεκτρονική αίτηση αμφισβήτησης των δεδομένων που περιλαμβάνονται στην Πιστωτική Έκθεση, επίσης χωρίς κόστος.
Αντιστοίχως, οι συνδεδεμένοι πιστωτές μπορούν να ενισχύσουν την αξιολόγηση και διαχείριση του πιστωτικού τους κινδύνου, μέσω της αξιοποίησης των παραπάνω δεδομένων για τους οφειλέτες με τους οποίους έχουν συνάψει ή πρόκειται να συνάψουν σύμβαση πίστωσης.
Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία της ΤτΕ, στο Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων έχουν καταχωριστεί τα συναλλακτικά προφίλ περίπου 2.900.000 οφειλετών με περισσότερες από 11.000.000 εγγραφές δανείων, ενεχύρων και εγγυήσεων, με το συνολικό ύψος των πιστώσεων να φτάνει τα 245 δισ. ευρώ.
Μέσω της βελτίωσης της παρεχόμενης πληροφόρησης, το ΚΜ δίνει τη δυνατότητα ορθολογικότερης αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας των δυνητικών δανειοληπτών από τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και συνδράμει στη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων χρηματοδότησης.
Με αυτόν τον τρόπο, το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων συμβάλλει με ουσιαστικό τρόπο στην ενίσχυση της χρηματοδότησης της πραγματικής οικονομίας από το ελληνικό χρηματοπιστωτικό σύστημα, καθώς και στη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.
Στο ΚΜΠ συλλέγονται σε μηνιαία βάση και αποθηκεύονται αναλυτικά δεδομένα για κάθε μορφής πίστωση, ίση ή μεγαλύτερη του ποσού των 2.000 ευρώ (ανά πιστωτή και ανά οφειλέτη) για φυσικά πρόσωπα και ατομικές επιχειρήσεις και του ποσού των 5.000 ευρώ (ανά πιστωτή και ανά οφειλέτη) για νομικά πρόσωπα.
Τα είδη των πιστώσεων που συλλέγονται περιλαμβάνουν, ενδεικτικά, στεγαστικά, καταναλωτικά και επιχειρηματικά δάνεια, χρηματοδοτικές μισθώσεις (leasing) και συμβάσεις πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων (factoring), καθώς και τις παρεχόμενες εξασφαλίσεις των πιστώσεων αυτών, διασφαλίζοντας την εμπιστευτικότητα των δεδομένων και παρέχοντας σύγχρονες ψηφιακές υπηρεσίες πληροφόρησης.
Πώς το Πιστοποιητικό Φερεγγυότητας Ενοικιαστών αλλάζει το τοπίο στις μισθώσεις
Με την ίδια λογική, το Μητρώο Φερεγγυότητας Ενοικιαστών θα συλλέγει πληροφορίες από την ΑΑΔΕ που σχετίζονται με τις καθυστερήσεις πληρωμών, τις ληξιπρόθεσμες οφειλές στον δημόσιο ή στον ιδιωτικό τομέα και τις τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις για απλήρωτα ενοίκια.
Στόχος είναι οι ιδιοκτήτες ακινήτων να έχουν μια πιο σαφή εικόνα για τον άνθρωπο στον οποίο θα νοικιάσουν το ακίνητό τους, ενώ οι αξιόπιστοι ενοικιαστές θα έχουν ένα «αβαντάζ» έναντι των αποδεδειγμένων κακοπληρωτών.
Μακροπρόθεσμα, το μέτρο αυτό επιδιώκει να ρίξει περισσότερα ακίνητα στην αγορά μακροχρόνιας μίσθωσης, ανοίγοντας ακίνητα που οι ιδιοκτήτες τα κρατάνε κλειστά από φόβο μήπως πέσουν σε κακοπληρωτή, ή ακόμη χειρότερα σε κάποιον που θα τους καταστρέψει την ακίνητη περιουσία.
Αξίζει να αναφερθεί πως η πρόσβαση σε αυτές τις πληροφορίες δεν θα είναι ελεύθερη, αλλά μόνο με τη συναίνεση του ενοικιαστή.
Η ΠΟΜΙΔΑ έχει επισημάνει εδώ και καιρό την ανάγκη ενός ιδιοκτήτη να γνωρίζει βασικές πληροφορίες για τον υποψήφιο ενοικιαστή στον οποίο πρόκειται να εμπιστευτεί την ακίνητη περιουσία του, όπως άλλωστε γίνεται και σε πολλά άλλα ευρωπαϊκά κράτη.
Ωστόσο, αυτή η στεγαστική πολιτική πρέπει να συνδυάζεται και με μέτρα που προστατεύουν τους ενοικιαστές, προκειμένου να αποφευχθεί η ενίσχυση της στεγαστικής ανασφάλειας.
Σωματεία ενοικιαστών στην Ελλάδα προτείνουν πλαφόν στις αυξήσεις ενοικίων, έλεγχος της ποιότητας των κατοικιών, περιορισμό στην παρακράτηση των εγγυήσεων χωρίς λόγο και επέκταση της κοινωνικής κατοικίας, που στην Ελλάδα ακόμη βρίσκεται στο 0%, αποτελώντας τη μοναδική χώρα στην ΕΕ χωρίς κοινωνική κατοικία.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
