Παράνομες μεταφορές παραγωγικών ζώων, αλλαγές ενωτίων και ελλιπή μέτρα βιοασφάλειας βρίσκονται πίσω από την εξάπλωση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων και άλλων ζωονόσων, που πλήττουν σοβαρά το κτηνοτροφικό κεφάλαιο της χώρας.
«Οι μετακινήσεις αυτές είναι παράνομες. Μπορεί να είναι και εσκεμμένες με την έννοια ότι δεν δίνεται σημασία στην τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας ή ότι θα μπορούσε κάποιος να λάβει αποζημιώσεις για τα μολυσμένα ζώα.
Μπορεί πάλι να μεταδίδεται η νόσος χωρίς να το αντιλαμβάνεται κανείς — από ρούχα, παπούτσια ή άλλα αντικείμενα που χρησιμοποιούν οι κτηνοτρόφοι και μεταφέρουν τον ιό, όπως για παράδειγμα το κινητό τους τηλέφωνο», επισημαίνει στο ΑΠΕ–ΜΠΕ ο καθηγητής Μικροβιολογίας και Λοιμωδών Νοσημάτων των ζώων στο Τμήμα Κτηνιατρικής του ΑΠΘ, Σπύρος Κρήτας.
Ο πρόεδρος του Παραρτήματος Ηπείρου του Πανελλήνιου Κτηνιατρικού Συλλόγου, Ιωάννης Καρακούσης, τονίζει ότι «η παράνομη μεταφορά ζώων είναι παντού» και προσθέτει πως «κάπως έτσι έγινε και η μεταφορά της νόσου της ευλογιάς από περιοχή σε περιοχή, από ζώα αδήλωτα και χωρίς άδεια μετακίνησης, προκαλώντας μεγάλη έξαρση».
Στο ίδιο μήκος κύματος, η αντιπρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων, Μήνα Μπόρη, αναφέρει ότι «οι παράνομες μεταφορές είναι ένας από τους κυριότερους λόγους των εξάρσεων, όχι μόνο της ευλογιάς αλλά και της πανώλης».
Οι μετακινήσεις, σημειώνει, πραγματοποιούνται είτε εντός της χώρας από περιοχές με περιοριστικά μέτρα, είτε από χώρες όπου ενδημούν τα νοσήματα.
Παρανομίες στη σήμανση και τα «βαπτισμένα» ζώα
Η κ. Μπόρη εξηγεί ότι αφαιρούνται ενώτια σήμανσης από ζώα και τοποθετούνται σε άλλα, ώστε να αποκρύπτεται η προέλευσή τους. Όπως αναφέρει, «τα ενώτια αφαιρούνται με μαγνητάκι και μπορούν να επανατοποθετηθούν σε όσα ζώα θέλει κάποιος». Έτσι, παραποιούνται στοιχεία και καθίσταται αδύνατη η ιχνηλάτηση.
Ο κ. Καρακούσης θυμάται παλαιότερες περιπτώσεις λαθραίας μεταφοράς ζώων, κυρίως πριν από το Πάσχα, όταν υπήρχε αυξημένη ζήτηση. «Τα έφερναν από την Αλβανία, τα κρατούσαν λίγες μέρες στους στάβλους τους, τα ‘βάφτιζαν’ και τα έστελναν για σφαγή», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Ελλείψεις προσωπικού και ανάγκη ελέγχων στα σύνορα
Σύμφωνα με την κ. Μπόρη, τα πιο ευάλωτα σημεία για παράνομη διακίνηση ζώων είναι τα σύνορα με την Τουρκία. Για τον λόγο αυτό, ζητά ενίσχυση των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών του Έβρου και επαναλειτουργία του Κέντρου Εξωτικών Νοσημάτων.
Ο κ. Καρακούσης σημειώνει ότι οι ελλείψεις σε προσωπικό δυσχεραίνουν την εφαρμογή των μέτρων. «Σε περιοχές κοντά στα σύνορα, οι ψεκασμοί γίνονταν μόνο 8 με 2. Μετά δεν υπήρχε κανείς και περνούσαν όλοι ελεύθερα», επισημαίνει.
Απειλή από τον αφθώδη πυρετό
Η κ. Μπόρη προειδοποιεί για τον αφθώδη πυρετό, που εμφανίζει πολλές εστίες στην Τουρκία και έχει φτάσει μέχρι την Κύπρο, προκαλώντας σοβαρές απώλειες στην κτηνοτροφία. Ο κ. Κρήτας τονίζει ότι πρόκειται για ιδιαίτερα μεταδοτική νόσο, που πλήττει και βοοειδή και χοίρους.
Ηλεκτρονική σήμανση και έλεγχος ταυτότητας
Η ηλεκτρονική σήμανση των ζώων, σύμφωνα με την κ. Μπόρη, αποτελεί βασική προϋπόθεση για τον περιορισμό των παράνομων μετακινήσεων και των παράτυπων επιδοτήσεων.
Ο κ. Καρακούσης προσθέτει ότι κάθε ζώο πρέπει να είναι ταυτοποιημένο και καταγεγραμμένο, με ενημερωμένο βιβλίο εκτροφής, ώστε να ελέγχεται η μετακίνησή του.
Παράλληλα, η κ. Μπόρη ζητά αυστηρότερο νομοθετικό πλαίσιο και ενισχυμένη επιτήρηση από τις αστυνομικές αρχές.
Προβληματισμός ενόψει Πάσχα
Ενόψει Πάσχα, η κ. Μπόρη εκφράζει ανησυχία για τον κίνδυνο παράνομων σφαγών, την επάρκεια των εργαστηρίων που διενεργούν rapid PCR εξετάσεις και τη βιωσιμότητα των κτηνοτρόφων.
Όπως σημειώνει, «στις απαγορευμένες ζώνες τα αιγοπρόβατα παραμένουν κλειστά, με αυξημένο κόστος ζωοτροφών και κίνδυνο για παράνομες σφαγές».
Ωστόσο, υπογραμμίζει ότι τα νοσήματα αυτά δεν επηρεάζουν την υγεία του ανθρώπου, αν και οι παράνομες σφαγές στερούν τον απαραίτητο υγειονομικό έλεγχο των προϊόντων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news