Οι σκέψεις των ΗΠΑ για ποινές σε συμμάχους του ΝΑΤΟ λόγω Ιράν και Ορμούζ

Ένα εσωτερικό email του Πενταγώνου αποκαλύπτει τις επιλογές που εξετάζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες για να τιμωρήσουν συμμάχους του ΝΑΤΟ οι οποίοι, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, δεν στήριξαν τις αμερικανικές επιχειρήσεις στον πόλεμο με το Ιράν. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αναστολή της συμμετοχής της Ισπανίας στη Συμμαχία και η αναθεώρηση της στάσης των ΗΠΑ ως προς την αξίωση της Βρετανίας στα νησιά Φώκλαντ, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο που μίλησε στο Reuters.

Το σημείωμα, το οποίο εκφράζει απογοήτευση για την απροθυμία ορισμένων συμμάχων να παραχωρήσουν δικαιώματα πρόσβασης, βάσεων και υπερπτήσεων (γνωστά ως ABO), καταγράφει λεπτομερώς τις πιθανές κυρώσεις. Ο αξιωματούχος, που ζήτησε ανωνυμία, ανέφερε ότι μία από τις επιλογές αφορά τον αποκλεισμό «δύσκολων» χωρών από σημαντικές θέσεις στο ΝΑΤΟ.

Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα επικρίνει τους συμμάχους του ΝΑΤΟ για την απουσία υποστήριξης στο άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, το οποίο παραμένει κλειστό για τη ναυσιπλοΐα από την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Ο Τραμπ έχει επίσης απειλήσει με αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, δηλώνοντας σε συνέντευξή του στο Reuters: «Δεν θα το κάνατε στη θέση μου;».

Σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο, το email δεν κάνει αναφορά σε πιθανή αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ ούτε σε κλείσιμο αμερικανικών βάσεων στην Ευρώπη. Δεν διευκρίνισε, ωστόσο, αν εξετάζεται η απόσυρση μέρους των αμερικανικών δυνάμεων από την ήπειρο.

Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου Κίνγκσλεϊ Γουίλσον επιβεβαίωσε ότι «όπως έχει δηλώσει ο πρόεδρος Τραμπ, παρά τα όσα έχουν κάνει οι ΗΠΑ για τους συμμάχους μας στο ΝΑΤΟ, αυτοί δεν μας στήριξαν». Πρόσθεσε ότι το Υπουργείο Πολέμου θα εξασφαλίσει πως ο πρόεδρος διαθέτει αξιόπιστες επιλογές ώστε οι σύμμαχοι «να μην είναι πλέον χάρτινες τίγρεις».

Ανησυχίες για το μέλλον της Συμμαχίας

Ο αμερικανοϊσραηλινός πόλεμος με το Ιράν έχει προκαλέσει έντονες ανησυχίες για το μέλλον του ΝΑΤΟ και για το κατά πόσο οι ΗΠΑ θα παραμείνουν δεσμευμένες στην υπεράσπιση των Ευρωπαίων συμμάχων τους. Αναλυτές εκφράζουν φόβους ότι η Ουάσινγκτον ενδέχεται να αναθεωρήσει τη στάση της σε περίπτωση επίθεσης κατά κράτους-μέλους.

Η Βρετανία, η Γαλλία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες θεωρούν ότι η συμμετοχή στον ναυτικό αποκλεισμό των ΗΠΑ θα συνιστούσε εμπλοκή στον πόλεμο. Ωστόσο, δηλώνουν πρόθυμες να συμβάλουν στη διατήρηση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ μόλις υπάρξει εκεχειρία ή λήξει η σύγκρουση.

Ευρωπαϊκές αντιδράσεις και επιλογές των ΗΠΑ

Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ υπογραμμίζουν ότι το ΝΑΤΟ δεν μπορεί να λειτουργεί «μονόδρομα». Ειδικά για την Ισπανία, εκφράζουν έντονη δυσαρέσκεια μετά την απόφαση της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ να μην επιτρέψει τη χρήση των βάσεων ή του εναέριου χώρου της χώρας για επιθέσεις στο Ιράν. Οι ΗΠΑ διατηρούν δύο στρατιωτικές βάσεις στην Ισπανία: τον ναυτικό σταθμό Ρότα και την αεροπορική βάση Μορόν.

Σύμφωνα με το email, οι επιλογές που εξετάζονται αποσκοπούν στο να σταλεί ένα σαφές μήνυμα στους Ευρωπαίους συμμάχους ώστε «να περιοριστεί στους Ευρωπαίους η αίσθηση ότι έχουν προνόμια». Η αναστολή της συμμετοχής της Ισπανίας στη Συμμαχία θα είχε περιορισμένο επιχειρησιακό αλλά σημαντικό συμβολικό αντίκτυπο.

Το υπόμνημα αναφέρει επίσης την πιθανότητα οι ΗΠΑ να αναθεωρήσουν τη διπλωματική τους υποστήριξη σε μακροχρόνιες ευρωπαϊκές «αυτοκρατορικές κτήσεις», όπως τα Νησιά Φώκλαντ κοντά στην Αργεντινή.

Δηλώσεις του υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγκεθ

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκεθ τόνισε ότι ο πόλεμος με το Ιράν «αποκάλυψε πολλά», επισημαίνοντας πως οι ιρανικοί πύραυλοι δεν μπορούν να πλήξουν τις ΗΠΑ, αλλά έχουν βεληνεκές που φτάνει στην Ευρώπη.

Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η Ουάσινγκτον αντιμετωπίζει «ερωτήσεις, ή εμπόδια, ή δισταγμούς» από ορισμένους συμμάχους, σχολιάζοντας πως «δεν έχεις και καμία σπουδαία συμμαχία, αν έχεις χώρες που δεν είναι πρόθυμες να σταθούν στο πλευρό σου όταν τις χρειάζεσαι».