Ο πετρελαιαγωγός Druzhba, που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο προς την Ουγγαρία και τη Σλοβακία, τέθηκε ξανά σε λειτουργία, σύμφωνα με ουκρανό αξιωματούχο του ενεργειακού τομέα που μίλησε στο AFP, σηματοδοτώντας την εκτόνωση της έντασης ανάμεσα στο Κίεβο και τη Βουδαπέστη.
«Στις 12.35 ξεκίνησε η ροή του πετρελαίου» από το τμήμα του αγωγού που διασχίζει την Ουκρανία, ανέφερε η ίδια πηγή, η οποία δεν κατονομάστηκε. Η λειτουργία του αγωγού είχε διακοπεί τον Ιανουάριο έπειτα από ρωσική επίθεση που προκάλεσε ζημιές στο ουκρανικό τμήμα του Druzhba.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ελπίζει ότι η εξέλιξη αυτή θα επιτρέψει να κλείσει το κεφάλαιο του δανείου των 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία, το οποίο είχε συμφωνηθεί τον περασμένο Δεκέμβριο αλλά παρέμενε μπλοκαρισμένο από την Ουγγαρία του Βίκτορ Ορμπαν.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η ΕΕ έδωσε ήδη το πρώτο «πράσινο φως» για την εκταμίευση του δανείου. Η Κύπρος, που ασκεί την εξάμηνη προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, ανακοίνωσε την έναρξη της διαδικασίας που θα οδηγήσει σε συμφωνία των 27 κρατών-μελών και θα επιτρέψει τις πρώτες εκταμιεύσεις.
Η Βουδαπέστη συναίνεσε στην έναρξη της διαδικασίας, η οποία ολοκληρώνεται αύριο, διατηρώντας ωστόσο ως προϋπόθεση για την οριστική έγκριση την επανέναρξη των παραδόσεων ρωσικού πετρελαίου μέσω του Druzhba.
Το βέτο της Ουγγαρίας και το πακέτο δανείων
Αν όλα εξελιχθούν όπως προβλέπεται, η Ουγγαρία αναμένεται να άρει οριστικά το βέτο της κατά τη διάρκεια της συνόδου των πρεσβευτών της ΕΕ στο Λουξεμβούργο.
Η εξέλιξη αυτή θα ανοίξει τον δρόμο για την καταβολή του πρώτου μέρους του δανείου, ύψους 45 δισ. ευρώ για το 2026, ενώ το υπόλοιπο ποσό θα ακολουθήσει το 2027.
Μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, η ΕΕ επέβαλε απαγόρευση στις περισσότερες εισαγωγές ρωσικού πετρελαίου. Ωστόσο, ο αγωγός Druzhba (φιλία στα ρωσικά) εξαιρέθηκε προσωρινά, ώστε οι χώρες της Κεντρικής Ευρώπης να έχουν χρόνο να απεξαρτηθούν από το ρωσικό πετρέλαιο — χρόνος που η Ουγγαρία και η Σλοβακία δεν αξιοποίησαν.
Ο ρόλος του Βίκτορ Ορμπαν και η ενεργειακή πίεση
Ο απερχόμενος εθνικιστής, λαϊκιστής και προσκείμενος στο Κρεμλίνο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Βίκτορ Ορμπαν, έκανε εκτενή χρήση του ζητήματος του ρωσικού αγωγού στην προεκλογική του εκστρατεία, κατηγορώντας το Κίεβο ότι καθυστερεί την αποκατάσταση της λειτουργίας του Druzhba.
Η Ουγγαρία του Ορμπαν συνέχισε να ασκεί πιέσεις για την τροφοδοσία της χώρας σε πετρέλαιο, απορρίπτοντας εναλλακτικές λύσεις όπως ο αγωγός Adria που διέρχεται από την Κροατία.
«Εκπληρώσαμε όλες τις δεσμεύσεις» με την επισκευή της υποδομής, δήλωσε ο επικεφαλής της ουκρανικής διπλωματίας Αντριι Σιμπίχα. «Πιστεύω ότι το βασικό, τεχνητά κατασκευασμένο εμπόδιο, το ουγγρικό εμπόδιο, έχει αρθεί. Τώρα πρέπει να προχωρήσουμε μαζί ώστε η Ουκρανία να μπορέσει να λάβει το δάνειο», πρόσθεσε.
Κατ’ αρχήν, το ίδιο αναμένεται να ισχύσει και για την έγκριση του νέου πακέτου κυρώσεων κατά της Ρωσίας, που επίσης έχει μπλοκαριστεί από το ουγγρικό βέτο και εκτιμάται ότι θα αρθεί μετά τη συντριπτική ήττα του Βίκτορ Ορμπαν στις εκλογές της 12ης Απριλίου.