Το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν λάβει πρόταση για τον τερματισμό των εχθροπραξιών, η οποία θα μπορούσε να τεθεί σε ισχύ άμεσα και να οδηγήσει στο άνοιγμα του Στενού του Χορμούζ, σύμφωνα με πηγή που μίλησε στο Reuters.
Το σχέδιο, το οποίο εκπονήθηκε από το Πακιστάν, προβλέπει μια διαδικασία δύο φάσεων: άμεση εκεχειρία και στη συνέχεια συνολική συμφωνία. Η πρόταση διαβιβάστηκε σε Ιράν και ΗΠΑ κατά τη διάρκεια της νύχτας, όπως ανέφερε η ίδια πηγή.
«Όλα τα στοιχεία πρέπει να συμφωνηθούν σήμερα», τόνισε η πηγή, διευκρινίζοντας ότι η αρχική κατανόηση θα λάβει τη μορφή μνημονίου κατανόησης, το οποίο θα οριστικοποιηθεί ηλεκτρονικά μέσω Πακιστάν – του μοναδικού διαύλου επικοινωνίας μεταξύ των δύο πλευρών.
Το Axios είχε αποκαλύψει πρώτο ότι ΗΠΑ, Ιράν και περιφερειακοί μεσολαβητές εξετάζουν 45ήμερη κατάπαυση του πυρός, στο πλαίσιο συμφωνίας δύο φάσεων που θα μπορούσε να οδηγήσει σε οριστικό τέλος του πολέμου, επικαλούμενο αμερικανικές, ισραηλινές και περιφερειακές πηγές.
Σύμφωνα με το Reuters, ο αρχηγός του στρατού του Πακιστάν, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ, είχε συνεχή επικοινωνία «καθ' όλη τη διάρκεια της νύχτας» με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.
Η «Συμφωνία του Ισλαμαμπάντ» και οι διπλωματικές επαφές
Η πρόταση προβλέπει άμεση εκεχειρία και άνοιγμα του Στενού του Χορμούζ, ενώ εντός 15-20 ημερών αναμένεται να οριστικοποιηθεί μια ευρύτερη συμφωνία.
Το σχέδιο, προσωρινά γνωστό ως «Συμφωνία του Ισλαμαμπάντ», θα περιλαμβάνει περιφερειακό πλαίσιο για τη λειτουργία του στενού, με τελικές δια ζώσης συνομιλίες στην πακιστανική πρωτεύουσα.
Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι δεν έχουν ακόμη ανταποκριθεί σε αιτήματα του Reuters για σχόλιο, ενώ ο εκπρόσωπος του πακιστανικού υπουργείου Εξωτερικών Ταχίρ Αντράμπι αρνήθηκε να σχολιάσει.
Προηγουμένως, Ιρανοί αξιωματούχοι είχαν δηλώσει ότι η Τεχεράνη επιδιώκει διαρκή εκεχειρία με εγγυήσεις πως δεν θα δεχθεί νέες επιθέσεις από ΗΠΑ και Ισραήλ. Η Ισλαμική Δημοκρατία φέρεται να έχει λάβει μηνύματα από μεσολαβητές όπως το Πακιστάν, η Τουρκία και η Αίγυπτος.
Δεσμεύσεις και ενεργειακές επιπτώσεις
Η τελική συμφωνία, σύμφωνα με την πηγή, αναμένεται να περιλαμβάνει δέσμευση του Ιράν να μην επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικών όπλων, με αντάλλαγμα την άρση κυρώσεων και την αποδέσμευση παγωμένων περιουσιακών στοιχείων.
Δύο πακιστανικές πηγές ανέφεραν ότι το Ιράν δεν έχει ακόμη δεσμευτεί, παρά τις εντατικές διπλωματικές και στρατιωτικές επαφές.
«Το Ιράν δεν έχει απαντήσει ακόμη», δήλωσε χαρακτηριστικά μία από αυτές, σημειώνοντας ότι οι προτάσεις που υποστηρίζονται από Πακιστάν, Κίνα και ΗΠΑ δεν έχουν προκαλέσει μέχρι στιγμής επίσημη αντίδραση. Αντίστοιχα, Κινέζοι αξιωματούχοι δεν έχουν σχολιάσει.
Η νέα αυτή διπλωματική προσπάθεια λαμβάνει χώρα εν μέσω κλιμακούμενων εντάσεων που απειλούν τη σταθερότητα στις θαλάσσιες μεταφορές μέσω του Στενού του Χορμούζ, κρίσιμης σημασίας για τις παγκόσμιες προμήθειες πετρελαίου.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει καλέσει δημόσια σε άμεσο τερματισμό της σύγκρουσης, προειδοποιώντας για συνέπειες αν δεν επιτευχθεί εκεχειρία σύντομα.
Η αβεβαιότητα αυτή έχει ήδη προκαλέσει αστάθεια στις διεθνείς ενεργειακές αγορές, με τους επενδυτές να παρακολουθούν στενά κάθε εξέλιξη που θα μπορούσε να επηρεάσει τη ροή πετρελαίου μέσω του στρατηγικού στενού.