Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης, ανεβάζουν ταχύτητα για να ενισχύσουν τον διεθνή ρόλο του ευρώ, την ώρα που η πολιτική αβεβαιότητα στις ΗΠΑ και η πίεση στο δολάριο οδηγούν επενδυτές να αναζητούν εναλλακτικές.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προετοιμάσει έγγραφο πολιτικής που, σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg, καλεί την ΕΕ να ενισχύσει τη λεγόμενη «διπλωματία του ευρώ» και να καθησυχάσει εταίρους και τρίτες χώρες ότι θα έχουν πρόσβαση σε ρευστότητα στο κοινό νόμισμα.
Το ίδιο κείμενο εξετάζει τρόπους ώστε το ευρώ να χρησιμοποιείται συστηματικότερα σε τιμολογήσεις και πληρωμές, ειδικά σε τομείς-κλειδιά όπως η ενέργεια, οι κρίσιμες πρώτες ύλες, οι αερομεταφορές και η άμυνα.
Πιερρακάκης: «Υπαρξιακής σημασίας» η θωράκιση του διεθνούς ρόλου του ευρώ
Στις Βρυξέλλες, οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης συζήτησαν τρόπους με τους οποίους το ευρώ μπορεί να χρησιμοποιείται περισσότερο σε διεθνείς συναλλαγές και εκδόσεις χρέους.
Ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, που προεδρεύει των συνεδριάσεων του Eurogroup, προειδοποίησε ότι «υπάρχουν κίνδυνοι το διεθνές χρηματοπιστωτικό και νομισματικό σύστημα να χρησιμοποιείται ως πολιτικό εργαλείο» και τόνισε πως είναι «υπαρξιακής σημασίας» να προστατευτεί ο διεθνής ρόλος του ευρώ, επειδή συνδέεται άμεσα με τη «νομισματική κυριαρχία» της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Λαγκάρντ: Παγκόσμιο «δίχτυ» ρευστότητας σε ευρώ από το γ’ τρίμηνο 2026
Το πιο χειροπιαστό βήμα, όμως, έρχεται από την ίδια την ΕΚΤ. Η Ευρωπαική Κεντρική Τράπεζα ανακοίνωσε ότι είναι θέση να επεκτείνει την πρόσβαση σε γραμμές ρευστότητας σε ευρώ (repo lines) προς κεντρικές τράπεζες σε όλο τον κόσμο, με στόχο να αποτρέπονται ελλείψεις ρευστότητας σε περιόδους έντασης και να ενισχύεται η ελκυστικότητα του ευρώ διεθνώς.
Η Πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ υπογράμμισε ότι «η ΕΚΤ πρέπει να είναι προετοιμασμένη για ένα πιο ασταθές περιβάλλον» και πως πρέπει να αποφευχθεί ένα σενάριο όπου το στρες στις αγορές οδηγεί σε «αναγκαστικές πωλήσεις» τίτλων σε ευρώ, κάτι που θα μπορούσε να δυσκολέψει τη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής.
Σύμφωνα με την ΕΚΤ, η νέα διευρυμένη πρόσβαση θα ισχύσει από το τρίτο τρίμηνο του 2026 και θα είναι διαθέσιμη σε κεντρικές τράπεζες διεθνώς, εφόσον δεν υπάρχουν λόγοι αποκλεισμού, όπως ζητήματα νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, χρηματοδότησης τρομοκρατίας ή διεθνείς κυρώσεις.
Η Λαγκάρντ σημείωσε ότι η ύπαρξη ενός «δανειστή ύστατης καταφυγής» για κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως «ενισχύει την εμπιστοσύνη να επενδύουν, να δανείζονται και να συναλλάσσονται σε ευρώ», γνωρίζοντας ότι θα υπάρχει πρόσβαση σε ρευστότητα όταν οι αγορές δυσλειτουργούν.
Πιέσεις για ταχύτερες κινήσεις, αλλά ανησυχία για τις επιπτώσεις ενός ισχυρού ευρώ
Παράλληλα, Βερολίνο και Παρίσι πιέζουν για πιο γρήγορη δράση. Ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών, Λαρς Κλίνγκμπαϊλ, δήλωσε ότι «οι διεθνείς επενδυτές θέλουν να διαφοροποιήσουν» και «αναζητούν επαφή με την Ευρώπη», προσθέτοντας πως στόχος είναι η Ευρώπη να λειτουργεί ως «ασφαλές καταφύγιο» για κεφάλαια από όλο τον κόσμο.
Από τη γαλλική πλευρά, ο Ρολάν Λεσκίρ τόνισε ότι «η ΕΕ πρέπει να είναι πιο δυνατή» και «πιο γρήγορη», επιμένοντας στην ανάγκη ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας και της ευρωπαϊκής αυτονομίας.
Την ίδια ώρα, δεν λείπουν και οι επιφυλάξεις. Γάλλοι αξιωματούχοι εμφανίζονται να ζητούν βαθύτερη αξιολόγηση των πιθανών παρενεργειών ενός πιο ισχυρού διεθνούς ρόλου για το ευρώ, καθώς ένα ισχυρότερο νόμισμα μπορεί να πιέσει τις εξαγωγές μέσω ανατίμησης έναντι του δολαρίου.
Ο Επίτροπος Οικονομίας της ΕΕ, Βάλντις Ντομπρόβσκις, σημείωσε ότι η Ένωση οφείλει να παρακολουθεί προσεκτικά τέτοιες «δευτερογενείς επιδράσεις», αναφέροντας ότι πρέπει να εξεταστούν και οι συνέπειες στην ισοτιμία.
Στουρνάρας: Το ευρώ φέρνει σταθερότητα, αλλά θέλει πειθαρχία και ισχυρούς θεσμούς
Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, μιλώντας στη Σόφια στο πλαίσιο του Economist «The World Ahead 2026», υπογράμμισε ότι το ευρώ αποτελεί «παράγοντα σταθερότητας», αλλά η επιτυχής συμμετοχή σε αυτό προϋποθέτει πειθαρχία και ισχυρούς θεσμούς.
Χαρακτήρισε την ένταξη της Βουλγαρίας στο κοινό νόμισμα ιστορικό ορόσημο που ενισχύει την αξιοπιστία και προστατεύει την οικονομία από εξωτερικούς κραδασμούς, ενώ υπενθύμισε πως η ελληνική εμπειρία έδειξε ότι το ευρώ από μόνο του δεν αρκεί όταν υπάρχουν δημοσιονομικές υπερβάσεις, μισθολογικές αυξήσεις πάνω από την παραγωγικότητα και χρόνιες διαρθρωτικές αδυναμίες, όπως φοροδιαφυγή και μη βιώσιμο ασφαλιστικό.
Τόνισε επίσης τον κίνδυνο από τη στενή διασύνδεση τραπεζών και Δημοσίου, σημειώνοντας ότι η υπερβολική έκθεση σε κρατικά ομόλογα επιδείνωσε την κρίση, και κατέληξε πως η σημερινή ευρωζώνη είναι πιο ανθεκτική χάρη σε θεσμικές τομές όπως η Τραπεζική Ένωση και ο ESM, όμως η διατηρήσιμη ευημερία μέσα στο ευρώ απαιτεί συνετή δημοσιονομική πολιτική, μεταρρυθμίσεις και ισχυρή εποπτεία.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
