Οι εισαγωγές αυτοκινήτων αποτελούν καθοριστικό παράγοντα στις ήδη τεταμένες εμπορικές σχέσεις μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Κίνας.
Η αγορά ηλεκτρικών οχημάτων αναπτύσσεται ταχύτατα, ενώ η ΕΕ προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις πράσινες πολιτικές και στην ανάγκη προστασίας της εγχώριας βιομηχανίας.
Η αυξανόμενη διείσδυση των κινεζικών ηλεκτρικών οχημάτων δημιουργεί προκλήσεις για τους ευρωπαίους κατασκευαστές και προκαλεί ανησυχία στις Βρυξέλλες, με τις εθνικές κυβερνήσεις να ζητούν προστασία των "εθνικών πρωταθλητών" τους.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλείται να βρει λύσεις που θα αποτρέψουν έναν εμπορικό πόλεμο και θα στηρίξουν την οικονομία της Ένωσης.
Πρόσφατα, η ΕΕ προώθησε πρωτοβουλία για θέσπιση ελάχιστων τιμών στα ηλεκτρικά οχήματα που κατασκευάζονται στην Κίνα, ως μέτρο για την αντιστάθμιση των επιδοτήσεων, αντί της επιβολής πρόσθετων δασμών.
Το 2024, επιβλήθηκαν δασμοί έως 35,3% στα εισαγόμενα από Κίνα ηλεκτρικά οχήματα, μετά από έρευνα που διαπίστωσε αθέμιτες επιδοτήσεις υπέρ των Κινέζων παραγωγών. Οι δύο πλευρές συνεχίζουν συνομιλίες για εξεύρεση εναλλακτικών λύσεων.
Σύμφωνα με τις νέες κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής, οι εταιρείες μπορούν να δεσμευτούν για ελάχιστες τιμές στις εξαγωγές τους προς την ΕΕ και να αποφύγουν έτσι τις επιβαρύνσεις.
Επενδύσεις εντός της ΕΕ ή περιορισμός εξαγωγών αξιολογούνται θετικά, εφόσον τα μέτρα έχουν ισοδύναμο αποτέλεσμα με τους δασμούς και εξαλείφουν τις ζημιογόνες επιπτώσεις των επιδοτήσεων.
Ο Φέρντιναντ Ντούντενχοφερ, επικεφαλής του Center Automotive Research (CAR), εκφράζει επιφυλάξεις ως προς την αποτελεσματικότητα των ελάχιστων τιμών στον ανταγωνισμό.
Υπολογίζεται πως οι Κινέζοι κατασκευαστές απολαμβάνουν πλεονέκτημα τιμής περίπου 20% στην ευρωπαϊκή αγορά, λόγω επιδοτήσεων. Οι δασμοί που επιβλήθηκαν επηρεάζουν και ευρωπαϊκές ή αμερικανικές εταιρείες με παραγωγή στην Κίνα, ενώ η Κίνα αντέδρασε με ειδικούς δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα.
Απώλειες θέσεων εργασίας και μεταβολές στην αγορά
Η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία απασχολεί άμεσα περίπου 6 εκατ. εργαζόμενους, σύμφωνα με το Eurofound. Από το 2019, ο ρυθμός απώλειας θέσεων εργασίας έχει επιταχυνθεί, με περίπου 100.000 απολύσεις το 2024 και στις αρχές του 2025.
Οι μεγαλύτερες απώλειες σημειώνονται σε χώρες με ισχυρή αυτοκινητοβιομηχανία, όπως η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιταλία, ενώ οι χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης αντιμετωπίζουν μετεγκατάσταση παραγωγής εκτός ΕΕ.
Η αύξηση των εισαγωγών αυτοκινήτων από την Κίνα, συμπεριλαμβανομένων οχημάτων δυτικών μαρκών που παράγονται στην Κίνα, εντείνει τις πιέσεις στον κλάδο.
Οι Κινέζοι κατασκευαστές πωλούν τα μοντέλα τους στην ΕΕ με σημαντικό περιθώριο τιμών σε σχέση με την εγχώρια αγορά, διατηρώντας ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.
Η γερμανική πρόκληση και οι προοπτικές
Η Γερμανία, παραδοσιακά ισχυρή στην αυτοκινητοβιομηχανία, αντιμετωπίζει προκλήσεις λόγω της ανόδου των κινεζικών ηλεκτρικών οχημάτων. Οι πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων αυξήθηκαν κατά 43,2% το 2025, φτάνοντας τα 545.142 οχήματα, με τους Κινέζους κατασκευαστές να κερδίζουν έδαφος.
Ο BYD, για παράδειγμα, σημείωσε αύξηση 700% στις πωλήσεις του στη Γερμανία.
Παρά την αύξηση αυτή, η γερμανική αγορά παραμένει μικρότερη από τις προσδοκίες, κυρίως λόγω της διακοπής των επιδοτήσεων το 2024. Η κυβέρνηση σχεδιάζει την επαναφορά επιδοτήσεων, με στόχο την ενίσχυση της αγοράς, ωστόσο απαιτούνται καλύτερες υποδομές φόρτισης και χαμηλότερο κόστος ενέργειας για ουσιαστική πρόοδο.
Ταυτόχρονα, οι γερμανικές αυτοκινητοβιομηχανίες καταγράφουν πτώση πωλήσεων στην Κίνα, με τη Volkswagen, τη Mercedes-Benz και τη BMW να αναφέρουν σημαντικές μειώσεις για το 2025.
Περίπου το 30% των πωλήσεων των γερμανικών κατασκευαστών πραγματοποιείται στην κινεζική αγορά, γεγονός που καθιστά τις εξελίξεις κρίσιμες για το μέλλον του κλάδου.
Εμπορικές επιπτώσεις και βιομηχανική στρατηγική
Η εμπορική διαμάχη ΕΕ-Κίνας επηρεάζει και χώρες όπως η Βουλγαρία, η οποία ενισχύει τη θέση της ως προμηθευτής εξαρτημάτων για την ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία.
Η χαμηλή ανταγωνιστικότητα των Ευρωπαίων κατασκευαστών μπορεί να μειώσει τις παραγγελίες για τους προμηθευτές, ενώ η ανάκαμψη των πωλήσεων εντός ΕΕ θα είχε αντίθετο αποτέλεσμα.
Οι Κινέζοι κατασκευαστές, πέραν των εξαγωγών, επεκτείνουν και την παραγωγή τους εντός της Ευρώπης, εντάσσοντας χώρες όπως η Βουλγαρία στη στρατηγική τους.
Πράσινες πολιτικές και νέα δεδομένα
Η ΕΕ προχώρησε πρόσφατα σε χαλάρωση της απαγόρευσης πώλησης νέων βενζινοκίνητων και πετρελαιοκίνητων αυτοκινήτων μετά το 2035, επιτρέποντας περιορισμένο αριθμό ρυπογόνων οχημάτων εφόσον οι εκπομπές «αντισταθμίζονται».
Το σχέδιο αυτό επικρίθηκε τόσο από περιβαλλοντικές οργανώσεις όσο και από τη βιομηχανία.
Η προσαρμογή των πολιτικών αντικατοπτρίζει τα διλήμματα που αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία, καθώς καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην πράσινη μετάβαση και τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας.
Το μέλλον του κλάδου εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη σχέση με την κινεζική αγορά, με τους ειδικούς να τονίζουν την ανάγκη παραγωγής ηλεκτρικών οχημάτων «στην Κίνα για την Κίνα».
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
