Σημαντική αποκλιμάκωση καταγράφεται στις διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς η συμφωνία για εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν επαναφέρει την προοπτική σταθερότητας γύρω από το στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ και την υποχώρηση της έντασης στη Μέση Ανατολή.
Κάτι που αποτυπώνεται άμεσα στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, που κινούνται πλέον σε αισθητά χαμηλότερα επίπεδα, με τις αγορές να αντιδρούν με έντονη αισιοδοξία, καθώς οι φόβοι για διαταραχές στην παγκόσμια προσφορά ενέργειας περιορίζονται.
Ήδη η διόρθωση των τιμών ξεπερνά το 15% στο πετρέλαιο και αγγίζει το 20% στο φυσικό αέριο, αντανακλώντας την επαναξιολόγηση του γεωπολιτικού ρίσκου από τους επενδυτές, σε μια περίοδο όπου η ενεργειακή ασφάλεια παραμένει καθοριστικός παράγοντας για την παγκόσμια οικονομία.
Οι τιμές του πετρελαίου βρέθηκαν κάτω από το όριο των 100 δολαρίων, σε κλίμα έντονης αισιοδοξίας για την προοπτική κατάπαυσης του πυρός στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή, όπου ο πόλεμος μαίνεται για περισσότερο από πέντε εβδομάδες.
Ειδικότερα, κατέγραψαν πτώση άνω του 15% τις πρώτες πρωινές ώρες, μετά τις ανακοινώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ότι παρατείνει το τελεσίγραφό του στο Ιράν. Παράλληλα, η Τεχεράνη δήλωσε πως είναι διατεθειμένη να διαπραγματευτεί, ενώ ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σαμπάζ Σαρίφ ανακοίνωσε την έναρξη κατάπαυσης του πυρός «παντού» στη Μέση Ανατολή με «άμεση ισχύ».
Αυτή την ώρα στις 10:35 το Brent υποχωρεί κατά 13,4% κάτω από τα 95 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό κινείται στα 96 δολάρια το βαρέλι σημειώνοντας πτώση 14,8%.
Η τιμή του ευρωπαϊκού αερίου υποχώρησε έως και 20% στο άνοιγμα, μετά την υποχώρηση και της τιμής του πετρελαίου, αφού ο Ντόναλντ Τραμπ ήρε το τελεσίγραφό του εναντίον του Ιράν και η Τεχεράνη δήλωσε έτοιμη να διαπραγματευθεί.
Tο προθεσμιακό συμβόλαιο του ολλανδικού TTF, που θεωρείται η ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς, σημείωνε πτώση κατά 16,15% στα 44,62 ευρώ ανά MWh, ενώ νωρίτερα είχε υποχωρήσει πάνω από 20% στα 42,5 ευρώ.
Η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν που δίνει «ανάσα» στις αγορές
Η συμφωνία προβλέπει, μεταξύ άλλων, την επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας στο στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ, το οποίο η Τεχεράνη χρησιμοποιούσε ως βασικό μοχλό πίεσης. Η εκεχειρία προβλέπεται να διαρκέσει έως 15 ημέρες, με την Τεχεράνη να προειδοποιεί ότι θα αποχωρήσει από τη διαδικασία εάν δεν επιτευχθεί δεσμευτική συμφωνία εντός του χρονικού αυτού πλαισίου.
Στο επίκεντρο των συνομιλιών βρίσκεται το 10 σημείων σχέδιο που παρουσίασε η Τεχεράνη και το οποίο, σύμφωνα με τις δύο πλευρές, αποτελεί τη βάση των διαπραγματεύσεων.
Μεταξύ των βασικών όρων περιλαμβάνονται η πλήρης παύση των εχθροπραξιών από ΗΠΑ και Ισραήλ, καθώς και από τις δυνάμεις που συνδέονται με το Ιράν, η αποχώρηση αμερικανικών στρατευμάτων από την ευρύτερη περιοχή και η άρση των κυρώσεων σε βάρος της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Κεντρικό σημείο αποτελεί επίσης ο ρόλος της Τεχεράνης στον έλεγχο του Στενού του Ορμούζ, με πληροφορίες να αναφέρουν ότι ενδέχεται να επιτραπεί η διέλευση πλοίων υπό ιρανική στρατιωτική επιτήρηση, ακόμη και με την επιβολή τελών σε συνεργασία με το Ομάν.
Ωστόσο, σημαντικές ασάφειες παραμένουν όπως υπογραμμίζει το Associated Press. Δεν έχει διευκρινιστεί πλήρως το ακριβές χρονοδιάγραμμα έναρξης της εκεχειρίας, ενώ διαφορετικές εκδοχές του ιρανικού σχεδίου δημιουργούν ερωτήματα, ιδίως ως προς το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος και του εμπλουτισμού ουρανίου.
Η Ουάσιγκτον έχει θέσει ως βασικό στόχο τον πλήρη τερματισμό του, ενώ το Ιράν εμφανίζεται να επιδιώκει τη συνέχισή του υπό όρους.
Από την πλευρά του, το Ισραήλ στηρίζει την απόφαση των ΗΠΑ, θέτοντας όμως ως προϋπόθεση την άμεση επαναλειτουργία του Στενού και τον τερματισμό των επιθέσεων κατά ισραηλινών και αμερικανικών στόχων. Το Τελ Αβίβ σημείωσε πως οι επιθέσεις στον Λίβανο θα συνεχιστούν.